پاورپوینت کامل این‌که خداوند هر کس را بخواهد هدایت می‌کند و هر کس را بخواهد گمراه می‌کند، آیا این آیه بیان‌گر جبر نیست؟! ۵۵ اسلاید در PowerPoint


در حال بارگذاری
10 جولای 2025
پاورپوینت
17870
2 بازدید
۷۹,۷۰۰ تومان
خرید

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل این‌که خداوند هر کس را بخواهد هدایت می‌کند و هر کس را بخواهد گمراه می‌کند، آیا این آیه بیان‌گر جبر نیست؟! ۵۵ اسلاید در PowerPoint دارای ۵۵ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل این‌که خداوند هر کس را بخواهد هدایت می‌کند و هر کس را بخواهد گمراه می‌کند، آیا این آیه بیان‌گر جبر نیست؟! ۵۵ اسلاید در PowerPoint،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد


بخشی از متن پاورپوینت کامل این‌که خداوند هر کس را بخواهد هدایت می‌کند و هر کس را بخواهد گمراه می‌کند، آیا این آیه بیان‌گر جبر نیست؟! ۵۵ اسلاید در PowerPoint :

پاسخ اجمالی

در علم کلام ثابت شده است که انسان در انجام دادن کارهای خود دارای اختیار است. و آموزه‌های قرآنی‌ هم با این حقیقت منافات ندارد، بلکه مؤید آن است، ولی از آن‌جا که قرآن بعضی از آیاتش بعض دیگر را تفسیر می‌کند، باید آیات را کنار هم گذاشت تا معنای واقعی آن به دست آید.

کلم اضلال(گمراه کردن) در آیات قرآن به خدا و به شیطان و به دیگران نسبت داده شده است. باید توجه داشت که اضلال خدا براساس چه شرایط، چگونه و برای چه کسانی است. اضلال خداوند اضلال ابتدایی نیست و این اضلال برای کسانی است که با اختیار خود موجب گمراهی خود را فراهم کرده‌اند. خداوند در آی ۲۶ سور بقره می‌فرماید: “خدا جمع زیادی را با آن گمراه می‌کند و گروه زیادی را هدایت می‌کند، و تنها فاسقان را با آن گمراه می‌کند”. ظاهر تعبیر آیه ممکن است این توهم را به وجود آورد که هدایت و گمراهی جنب اجباری دارد و تنها منوط به خواست خدا است، در حالی‌که آخرین جمل این آیه حقیقت را روشن کرده و سرچشم هدایت و ضلالت را اعمال خود انسان می‌شمارد.

پاسخ تفصیلی

خدای متعال در چند آیه از قرآن مجید امر هدایت و گمراهی را با تعابیر مختلف بیان فرموده است.

نخست توجه به این موضوع اهمیت دارد که بعضی از آیات قرآن را نمی‌توان به تنهایی تفسیر نمود و نتیجه گرفت، بلکه باید به کمک آیات دیگر معنای واقعی مورد نظر را درک نمود.

به عنوان نمونه:

  1. در سور نحل آی ۹۳ می‌فرماید: “و اگر خدا می‌خواست به مشیت ازلی هم بشر را یک امت قرار می‌داد، و لیکن هر کس را بخواهد گمراه می‌کند و هر کس را بخواهد هدایت، و البته آنچه از نیک و بد کرده‌اید از همه سؤال خواهید شد”.[۱]
  2. در سور کهف آی ۱۷ می‌فرماید: “هر کس را خدا هدایت کند او هدایت شده است، و هر کس را گمراه کند، پس هرگز برای او یاور و راهنما کننده نخواهی یافت”.[۲]
  3. سور اعراف آی ۱۸۶: “هر کس را خدا گمراه کند هیچ‌کس راهنمای او نباشد و چنین گمراه را خدا واگذارد تا در طغیان و ضلالت بماند”.[۳]
  4. سور زمر آی ۳۶- ۳۷ : “هر کس را خدا گمراه کند دیگر او را هیچ راهنمایی نخواهد بود و هر کس را خدا هدایت کند، دیگر احدی نمی‌تواند او را گمراه کند”.[۴]

برخی از مفسران در تفسیر آی ۹۳ سور نحل می‌گویند: “مقصود این است که خداوند می‌تواند هم ایشان را از نظر هدایت و سعادت یک جور خلق کند. و مقصود از اضلال بعضی و هدایت بعضی، اضلال و هدایت ابتدایی نیست، بلکه مجازاتی است؛ زیرا هم آنان چه گمراهشان و چه در راهشان همه هدایت ابتدایی دارند و آن‌کسی که خدا می‌خواهد گمراهش کند، کسی است که خودش راه ضلالت؛ یعنی معصیت را پیمود و پشیمان هم نمی‌شود و آن‌کس که خدا هدایتش کرده کسی است که هدایت فطری خود را از دست نداده، و بر آن اساس زندگی می‌کند؛ یا همواره در طاعت است و یا اگر گناهی از وی سر زد توبه می‌کند و از راه گناه به صراط مستقیم و سنت الاهی‌اش که تبدیل پذیر نیست بر می‌گردد: “و لسئلن عما کنتم تعملون”، جمله‌ای است برای دفع توهمی که ممکن است به ذهن بیاید؛ و آن این است که مستند بودن هدایت و ضلالت به خداوند سبحان، اختیار بشر را باطل می‌کند و به دنبال باطل شدن اختیار مسئل نبوت‌ها و رسالت‌ها باطل می‌شود!

برای دفع چنین توهمی جواب داده شده است که نه، هنوز سؤال و جواب و اختیار باقی است. و به دست خدا بودن هدایت و ضلالت اختیار انسان را باطل نمی‌کند؛ زیرا خدا ابتداءً گمراه و هدایت نمی‌کند، گمراه کردنش مجازاتی است؛ یعنی کسی را که خودش گمراهی را خواسته در گمراهی پیش می‌برد، و هم‌چنین کسی را که هدایت را اختیار کرده باشد، در هدایت پیش می‌برد و خلاصه شما هر چه اختیار کنید خداوند شما را کمک می‌کند و در آنچه انتخاب کرده‌اید پیش‌تر می‌برد”.[۵]

آیات قرآن متمم یکدیگرند و بعضی از آیات بعض دیگر را تفسیر می‌کند. همان خدایی که فرمود: “یضل من یشاء”؛ هر کس را بخواهد گمراه می‌کند، همان خدا هم فرمود: “و یضل الله الظالمین”؛[۶] خدا ظالمان را گمراه می‌کند. یا “کذلک یضل الله من هو مسرف مرتاب”؛ خدا گمراه می‌کند کسی را که اسراف می‌کند.[۷] و یا “کذلک یضل الله الکافرین”؛[۸] خدا کافران، را گمراه می‌کند.

بنابر این درست است که به اصطلاح هر کس را خدا بخواهد گمراه می‌کند، ولی باید دانست چه سنخ از بندگان در معرض گمراهی قرار می‌گیرند، خدا ظالمان و دروغ‌گویان، فاسقان، مسرفان و کافران و آنهایی را که در حالت اختیار نافرمانی می‌کنند گمراه می‌کند. پس مقدم اضلال حق به دست بنده جاری می‌گردد. نیز در مقام هدایت هم شرایطی وجود دارد، اگر می‌فرماید: “یهدی من یشاء”؛ یعنی هر کس را بخواهد هدایت می‌کند، آیاتی هم در مقام بیان شرایط هدایت وارد شده است که می‌فرماید: “و الذین جاهدوا فینا لنهدینهم سبلنا”؛[۹] و آنان‌که در راه ما مجاهده کردند، آنان را هدایت می‌کنیم. و در آیات دیگر می‌فرماید: “ان الله لا یهدی القوم الفاسقین”، “لایهدی القوم الکافرین”، “لایهدی کید الخائنین”، “لایهدی من هو کاذب کفار”؛ و… یعنی خداوند از آنهایی که در مقام هدایت نیستند. هدایت را نفی می‌کند.

پس معلوم شد که برای صالحان و متقین هیچ‌گاه گمراهی روا نیست و معاندان لجوج را هدایت شایسته نباشد.

گفتنی است که ارائه طریق از خالق است، و وظیف مخلوق است راهی را که به او نشان داده می‌شود، در پیش گیرد تا به مقصود اصلی برسد، و اگر خود از جاده منحرف شد و بی‌راهه را در پیش گرفت، مسئولیت آن تنها بر خود او است. خداوند در قرآن می‌فرماید: “و الله یدعوا الی دارالسلام”؛[۱۰] یعنی خدا هم خلق را به سرمنزل سعادت و سلامت می‌خواند. هم‌چنین می‌فرماید: “من شاء اتخذ الی ربه سبیلا”؛ هر کس بخواهد انتخاب کند راه پروردگارش را… “و الذین جاهدوا فینا لنهدینهم سبلنا”؛ هر کس که قصد به سوی ما کند و میل و رغبت حاصل نماید که به جانب ما بیاید، ما او را هدایت و راهنمایی می‌کنیم. و الاّ آنها که میل و رغبت به سوی پروردگار ندارند و از طریق حق بیزارند و ایمان به آیات و به رسولان و به روز جزا نمی‌آورند مشمول این آی شریفه خواهند شد که: “ان الذین لا یؤمنون بآیات الله لا یهدیهم الله و لهم عذاب الیم”؛[۱۱] یعنی کسانی که به آیات خدا ایمان نمی‌آورند، خدا آنها را هدایت نمی‌کند و عذاب سختی در انتظار آنها است.

اگر به این آیات توجه شود کوچک‌ترین تردیدی باقی نمی‌ماند که خدای تعالی حالت اختیار و استقلال را به همه داده است که می‌فرماید: “انا هدیناه السبیل اما شاکراً و اما کفوراً”؛[۱۲] یعنی ما به حقیقت راه (حق و باطل) را به انسان نشان دادیم، حال خواهد هدایت پذیرد و شکر این نعمت گوید و خواه آن نعمت را کفران کند.

نتیجه این‌که خدای تعالی ظالمان، ستم‌گران، مجرمان و… را هدایت نمی‌کند. و اساساً این گروه خود در یک گمراهی آشکار هستند. که می‌فرماید: “من یعص الله و رسوله فقد ضل ضلالاً مبیناً”؛[۱۳] یعنی کسی که از دستورات خدا و رسولش سرپیچی کند، آشکارا در گمراهی است. پس هر کس مستحق هدایت باشد خدای تعالی او را به بهشت هدایت می‌کند و کسی نیست که بتواند او را برگرداند و آن‌کس را که مستوجب عذاب باشد و به سوی دوزخ کشاند کسی او را از شر عذاب نگاه ندارد. اما اهل و مستحق عذاب شدن و یا مستحق ثواب شدن مقدمتاً به دست انسان سپرده شده است.

 

اگر کسی ظالم شد خدا او را هدایت نمی‌فرماید: “ان الله لا یهدی القوم الظالمین”. و اگر کسی با تقوا باشد خدا او را هدایت می‌کند. “یا ایها الذین آمنوا ان تتقوا الله یجعل لکم فرقاناً”؛[۱۴] اگر پرهیزکاری پیشه کنید خداوند حس تشخیص حق از باطل را در شما زنده می‌کند و به شما روشن‌بینی عطا می‌فرماید.

بنابراین انتخاب راه خوب یا بد از اوّل در اختیار خود ما است و این حقیقت را وجدان هر انسانی قبول دارد.


[۱] . “و لو شاء الله لجعلکم امه واحده و لکن یضل من یشاء و یهدی من یشاء و لتسئلن عما کنتم تعملون”.

[۲] . “من یهد الله فهوا المهتد و من یضلل فلن تجد له ولیاً مرشداً”.

[۳] . “من یضلل الله فلا هادی له و یذرهم فی طغیانهم یعمهون”.

[۴] . “و من یضلل الله فما له من هاد و من یهد الله فما له من مضل”.

[۵] . طباطبائی، سید محمد حسین‏، المیزان فی تفسیر القرآن، ج ۱۲، ۳۳۶، قم، دفتر انتشارات اسلامی‏، چاپ پنجم‏، ۱۴۱۷ق؛ المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه، موسوی همدانی، سید محمد باقر، ج ۱۲، ۴۸۵، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ پنجم، ۱۳۷۴ش.

[۶] . ابراهیم، ۲۷.

[۷] . غافر، ۳۴.

[۸] . غافر، ۷۴.

[۹] . عنکبوت، ۶۹.

[۱۰] . یونس، ۲۵.

[۱۱] . نحل، ۱۰۴.

[۱۲] . انسان، ۳.

[۱۳] . احزاب، ۳۶.

[۱۴] . انفال، ۲۹.

پرسش های مرتبط

  راهنمای خرید:
  • همچنین لینک دانلود به ایمیل شما ارسال خواهد شد به همین دلیل ایمیل خود را به دقت وارد نمایید.
  • ممکن است ایمیل ارسالی به پوشه اسپم یا Bulk ایمیل شما ارسال شده باشد.
  • در صورتی که به هر دلیلی موفق به دانلود فایل مورد نظر نشدید با ما تماس بگیرید.