فایل ورد کامل تحقیق بررسی دیدگاه شیخ طبرسی درباره ی جایگاه قراءات و انواع اختلاف قرائت از بین صاحبنظران علم قرائت ۶۳ صفحه در word

توجه : به همراه فایل word این محصول فایل پاورپوینت (PowerPoint) و اسلاید های آن به صورت هدیه ارائه خواهد شد

 فایل ورد کامل تحقیق بررسی دیدگاه شیخ طبرسی درباره ی جایگاه قراءات و انواع اختلاف قرائت از بین صاحبنظران علم قرائت ۶۳ صفحه در word دارای ۶۳ صفحه می باشد و دارای تنظیمات در microsoft word می باشد و آماده پرینت یا چاپ است

لطفا نگران مطالب داخل فایل نباشید، مطالب داخل صفحات بسیار عالی و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

فایل ورد فایل ورد کامل تحقیق بررسی دیدگاه شیخ طبرسی درباره ی جایگاه قراءات و انواع اختلاف قرائت از بین صاحبنظران علم قرائت ۶۳ صفحه در word  کاملا فرمت بندی و تنظیم شده در استاندارد دانشگاه  و مراکز دولتی می باشد.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل ورد می باشد و در فایل اصلی فایل ورد کامل تحقیق بررسی دیدگاه شیخ طبرسی درباره ی جایگاه قراءات و انواع اختلاف قرائت از بین صاحبنظران علم قرائت ۶۳ صفحه در word،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

---

بخشی از متن فایل ورد کامل تحقیق بررسی دیدگاه شیخ طبرسی درباره ی جایگاه قراءات و انواع اختلاف قرائت از بین صاحبنظران علم قرائت ۶۳ صفحه در word :

بخشی از فهرست مطالب فایل ورد کامل تحقیق بررسی دیدگاه شیخ طبرسی درباره ی جایگاه قراءات و انواع اختلاف قرائت از بین صاحبنظران علم قرائت ۶۳ صفحه در word

فصل اول :    
تعریف قرائت و معرفی شیخ  طبرسی
مقدمه    
۱-تعریف قرائت    
۱-۱- تعریف لغوی قرائت    
۲-۱- تعریف اصطلاحی قرائت    
۲- معرفی شیخ طبرسی    
۳- معرفی اجمالی مجمع البیان فی تفسیر القرآن    
فصل دوم    
گذری بر تاریخچه و جایگاه قراءات    
مقدمه    
۱-۲- پیشینه اختلاف قرائتها    
۲-۲- جایگاه اختلاف قراءات در تفسیر مجمع البیان    
۱-۲-۲- دیدگاه طبرسی دربارهی قرّاء مشهور قرآن    
۲-۲-۲- دلایل سندیت قراءات مشهور از دیدگاه طبرسی    
۳-۲- تاریخچه کتب اختلاف قراءات    
فصل سوم    
بررسی دیدگاههای ویژهی طبرسی درباره انواع اختلاف قرائت از بین صاحبنظران علم قرائت    
مقدمه    
۱-۳- دیدگاه طبرسی درباره انواع اختلاف قرائتها    
۱-۱-۳- اختلاف در اعراب کلمات؛ که تفاوتى در صورت نوشتن و معناى آنها پدید نمیآورد:    
۲-۱-۳- اختلاف در اعراب که باعث تغییر معنا میگردد؛ نه صورت.    
۳-۱-۳- اختلاف در حروف کلمات؛ که معنا را تغییر میدهد، ولى صورت هم چنان محفوظ است.    
۴-۱-۳- اختلاف حروف؛ که باعث تغییر صورت است؛ نه معنى.    
۵-۱-۳- اختلاف کلمه؛ که صورت و معنا را تغییر میدهد.    
۶-۱-۳- اختلاف در جلو و عقب بودن کلمات    
۷-۱-۳- اختلاف در زیاد و کمى کلمات    
۲-۳- بررسیها، ویژگیها و تحلیلها    
۱-۲- ۳- توجه یا عدم توجه به حدیث سبعه احرف    
۲-۲-۳- اختلاف لهجه    
۳-۲-۳- توجه به تغییر معنا و یا عدم توجه به آن    
فهرست منابع و مآخذ    

بخشی از منابع و مراجع فایل ورد کامل تحقیق بررسی دیدگاه شیخ طبرسی درباره ی جایگاه قراءات و انواع اختلاف قرائت از بین صاحبنظران علم قرائت ۶۳ صفحه در word

۱- قرآن کریم، ترجمه فولادوند

۲- عظیم زاده، فائزه، و بی بی سادات رضی و اعظم پویا زاده، نگرشى نوین بر تاریخ و علوم قرآنى، تهران: بنیاد قرآن، چاپ اول، ۱۳۸۰

‏۳- الدمیاطی، احمد بن محمد بن عبد الغنى، اتحاف فضلاء البشر فی القراءات الأربعه عشر، بیروت: دار الکتب العلمیه، بی چا، ۱۴۲۲ق/ ۲۰۰۱م

۴- معارف، مجید، (الف)، مباحثى در تاریخ و علوم قرآنى‏، تهران: نبا، چاپ اول، ۱۳۸۳

۵- _______،  (ب)، پرسش و پاسخ‏هایى در شناخت تاریخ و علوم قرآنى، تهران: کویر، چاپ هشتم، ۱۳۸۳

۶- _______،  (ج)، در آمدى بر تاریخ قرآن، تهران: نبا، چاپ اول، ۱۳۸۳

۷- _______، مقدمه­ای بر تاریخ اختلاف قرائت قرآن، مجله مقالات و بررسی­ها، دوره۶۳، ۱۳۷۷

۸- معرفت، محمد هادی، التمهید فی علوم القرآن، ترجمه: ابومحمد وکیلی، تحت عنوان: آموزش علوم قرآن، بی جا: سازمان تبلیغات اسلامى، بی نا، ۱۳۷۴

۹- ____________، تفسیر و مفسران، ترجمه: خیاط و نصیرى، قم: مؤسسه فرهنگى التمهید، چاپ اول، ۱۳۷۹

۱۰- ابن فارس بن زکریا، ابوالحسین، معجم مقائیس اللغه، قم: دفتر تبلیغات اسلامى، ۱۴۰۴ق

۱۱- ابن عطیه، محمد و احمد عاصمى، مقدمتان فى علوم القرآن، به تصحیح آرتور جفری، مصر: مکتبه الخانجى، الطبعه الثانیه، ۱۳۷۵/ ۱۹۵۴م

۱۲- ابن مجاهد، احمد، کتاب السبعه فى القراءات، به تحقیق: شوقى ضیف، قاهره: دار المعارف، چاپ دوم، ۱۹۸۰م

‏۱۳- ابن منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب، بیروت: دار صادر،  چاپ سوم، ۱۴۱۴ق

۱۴- ابو سلیمان، صابر حسن محمد، أضواء البیان فی تاریخ القرآن، الریاض: دار عالم الکتب ، چاپ اول، ۱۴۲۰ق/ ۲۰۰۰م

۱۵- الابیاری، ابراهیم، الموسوعه القرآنیه، بی جا: موسسه سجل العرب، بی چا، ۱۴۰۵ق

۱۶- أبی داود، سلیمان بن أشعث السجستانیّ الأزدیّ،  سنن‏ أبی‏ داود، تحقیق: محمّد محیی الدین عبد الحمید، بیروت: دار إحیاء التراث العربیّ، بی تا

۱۷- احمدی، حبیب الله، پژوهشى درعلوم قرآن‏، قم: فاطیما، چاپ چهارم، ۱۳۸۱

۱۸- __________، قرآن و قرائت متواتر آن، مجله کیهان اندیشه، ش۵۸ ، بی تا

۱۹- بابایی، علی اکبر، مکاتب تفسیرى، ‏سمت ( پژوهشکده حوزه و دانشگاه)، تهران، چاپ اول، ۱۳۸۱/۱۳۸۶

۲۰-_________، روش شناسى تفسیر قرآن، سمت، تهران، بی چا، ۱۳۷۹

۲۱- الباز، محمد بن عباس، مباحث فی علم القراءات، القاهره: دارالکلمه، چاپ اول، ۱۴۲۵ق/ ۲۰۰۴م.‏

مقدمه

اختلاف‏ قرائت‏ در قرآن کریم، یک واقعیت تاریخى است که دلیلى بر انکار آن وجود ندارد. و مفسر قرآن کریم، باید برای دستیابی به تفسیر صحیح آیات، به بسیاری علوم؛ که یکی از آن­ها علم قرائت است، آگاهی و تسلط کافی داشته باشد

شیخ طبرسی از جمله مفسران جلیل القدر جهان تشیع محسوب می­شود؛ که در ضمن تفسیر آیات، به بیان اختلاف قرائت­ها اهتمام ویژه­ای داشته است. لذا در این مقاله ابتدا گذری بر مفهوم و تاریخچه­ی اختلاف قرائت می­شود؛ تا از این رهگذر، به انواع اختلاف قرائت از دیدگاه طبرسی نیز اشاراتی شده است

برای روشن تر شدن مبحث، شناسایی و تعریف لغوی و اصطلاحی قرائت لازم و ضروری است

۱-تعریف قرائت

۱-۱- تعریف لغوی قرائت

قرائت که جمع آن قراءات مى‏باشد، از مصدر «قرأ» است. «قرأ» اصل صحیحى است که دلالت بر جمع و اجتماع دارد (ابن فارس، ۱۴۰۴، ذیل ماده قری).  درباره واژه قرأ اختلاف نظر وجود دارد. علماى لغت و ادب معانى متعددى براى آن ذکر کرده‏اند؛ مثلاً زجاج، قرائت را به جمع کردن و گرد آوردن، معنى کرده و به قرأت الماء فی الحوض به معنى «جمعته»، استشهاد نموده است (خدایی اصفهانی، ۱۳۷۸، ص۱۱)

قطرب نحوى مى‏گوید: «قرائت به معنى انداختن و رمى، اسقاط و القاء است» (زرکشى، ۱۴۱۵ق،ج۱، ص۲۷۸؛ سیوطی، ۱۳۸۰، ج۱، ص۲۵۰)

گروهى را عقیده بر آن است که قرائت به معنى تلاوت و خواندن است. ابن عطیه همین رأى را پذیرفته است (ابن عطیه،۱۳۷۵، ص ۲۸۲)

گروهى از دانشمندان لغت «قرائت، قرأ» را نسبت به تمام آن معانى، واژه‏اى اصیل در عربى مى‏دانند؛ ولى آن طور که محققان مى‏گویند، قرائت به معنى تلاوت و خواندن داراى ریشه اصیل و عربى نیست؛ بلکه عرب- در آغاز امر- این واژه را به معنى تلاوت نمى‏دانست. از زبان آرامى یا عبری گرفته شده و دست به دست گشته است تا به معنى تلاوت در زبان عربى معمول گشت (حجتى، ۱۳۷۲، ص ۲۴۸؛ خدایی اصفهانی،۱۳۷۸، ص۱۱)

نیز گفته شده است: قرائت، یعنى ردیف کردن حروف و کلمات و تلفظ آن­ها با صوت. معناى فارسى قرائت، همان خواندن است؛ یعنى تلفّظ کلمات در فضاى دهان. در تحقق قرائت دو چیز محور است؛ یکى حروف، دیگرى علائم و اِعراب حروف. هر دو جزء حقیقت و جوهر قرائت هستند، که قرائت بدون یکى از آن­ها شکل نمى‏گیرد. به دیگر سخن چون در بخش قرائت، سخن از تلفظ حروف است؛ در تلفظ حروف افزون بر خود حروف، اعراب آن­ها نیز جزءِ حقیقت قرائت مى‏باشد، به نوعى که بدون اعراب، هیچ حرفى تلفظ نمى‏شود. گرچه در نگاشتن، حروف و کلمات بدون اعراب نیز نگاشته مى‏شوند. و البته این نکته اختصاص به قرآن ندارد و تلفظ تمام حروف در هر فرهنگ و زبانى این چنین است (احمدی، ۱۳۸۱، ص۱۰۹)

بنابر آن­چه گفته شد؛ به نظر می­رسدکه واژه «قرائت» در مواضع گوناگون، معانی مختلف و کاربردهای گوناگونی داشته باشد؛ لذا صرف نظر از اصیل یا غیر اصیل بودن آن در زبان و ادبیات عرب، آن­چه در حوزه­ی قرآن کریم و وقوعِ آن در آیات کلام الله مجید مدّنظر است، این است که «قرائت» از لحاظ لغوی به معنای خواندن و تلاوت نمودن حروف، کلمات و آیات قرآن کریم است

 ۲-۱- تعریف اصطلاحی قرائت

در تعریف زکریاى انصارى (۹۵۲ م) آمده است: «قرائت به کسر قاف و تخفیف راء از نظر قرّاء عبارت از این است که قرآن کریم قرائت شود؛ اعم از آن­که قرائت به صورت تلاوت (پیوسته و پى هم) برگزار شود و یا به صورت (ادا)- یعنى از طریق فراگیرى و دریافت از مشایخ و استادان قرائت- انجام گیرد» (تهانوی فاروقی، ۱۹۶۳م، ج۵، ص ۱۱۵۸)

زرکشى قرائت‏ را بدین گونه معرفى کرده است: «قرائت‏ها عبارت از اختلاف مربوط به الفاظ و عبارات وحى است که این اختلاف در رابطه با حروف و کلمات قرآن و کیفیت آن­ها از قبیل تخفیف و تشدید و امثال آن­ها از سوى قرّاء نقل شده است» (زرکشی، ۱۴۱۵ق، ج۱، ص۳۸)

ابن جزرى، در تعریف قرائت گفته است: «قرائت‏ها عبارت از علم به کیفیت اداى کلمات قرآن و اختلاف این کیفیت، اختلافى که به ناقل و راوى آن منسوب است» ؛ یعنى این اختلاف را به کسى که آن را نقل و بازگو کرده است، نسبت مى‏دهند (ابن جزری، ۱۴۰۰ق، ص ۳)

دمیاطى بنّاء، قرائت‏ را به این صورت تعریف کرده است: «قرائت، علمى است که از رهگذر آن اتفاق نظر و یا اختلاف ناقلین کتاب خدا، در رابطه با حذف و اثبات و متحرک خواندن و ساکن کردن و فصل و وصل حروف و کلمات و امثال آن­ها از قبیل کیفیت تلفظ و ابدال و همانند آن­ها از طریق سماع و شنیدن، قابل شناسایى است» (دمیاطی، ۱۴۲۲ق، ص ۵)

ابن جزرى و دمیاطى، نقل و سماع را در تعریف قرائت‏ها مندرج ساخته‏اند و آن­ها را به عنوان شرط­هایى در قرائت بر شمردند؛ چرا که قرائت، سنتى است که باید لزوماً از آن در تلاوت قرآن کریم پیروى شود (خدایی اصفهانی، ۱۳۷۸، ص ۱۲)

نولدکه گوید: قرائت، عبارت است از راه و روش تلاوت، رسم و نگارش قرآن با حروف، حرکات و نقطه‏ها. یا عبارت است از روش تلاوت قرآن با رسم و نگارش (به نقل از حجتى، ۱۳۷۲، ص ۲۵)

عبد الهادى فضلى در معناى اصطلاحى قراءات مى‏نویسد: قرائت عبارت است از تلفظ قرآن کریم به همان صورت و کیفیتى که رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله و سلّم تلفظ مى‏کرد. و یا عبارت از خواندن و تلفظ قرآن کریم به همان صورت و کیفیتى است که در حضور رسول اکرم صلّى اللّه علیه و آله و سلّم خوانده شده و آن حضرت، آن تلفظ و خواندن را تأیید کرده‏اند. خواندن قرآن کریم بر اساس لفظى که نقل و روایت شده است؛ فرقى نمى‏کند که تلفظ خود آن حضرت باشد و یا تلفظ و خواندن دیگران که مورد تأیید ایشان قرار گرفته است؛ اعم از آن­که یک یا چند نفر باشند (فضلی، بی تا، ص ۸۱ ؛ عظیم زاده، ۱۳۸۰، ص۹۲)

هم­چنین در تعریف اصطلاحی قرائت آمده است که: قرائت، همان تلاوت و خواندن قرآن کریم است. اصطلاحاً به گونه‏اى از تلاوت قرآن اطلاق مى‏شود که از نصّ وحى الهى حکایت کند و بر حسب اجتهاد یکى از قرّاء، معروف بر پایه و اصول مضبوطى که در علم قرائت شرط شده است، استوار باشد. البته قرآن داراى نصّ واحدى است و اختلاف قرّاء بر سر به دست آوردن آن نصّ واحد است (خدایی اصفهانی، ۱۳۷۸، صص ۹ و ۱۰). همان­گونه که از امام ابی جعفر(ع) روایت شده است که می­فرماید: «إِنَ‏ الْقُرْآنَ‏ وَاحِدٌ نَزَلَ‏ مِنْ عِنْدِ وَاحِدٍ وَ لَکِنَّ الِاخْتِلَافَ یَجِی‏ءُ مِنْ قِبَلِ الرُّوَاهِ ؛ قرآن یکى بیش نیست. این اختلافات بر سر قرائت آن از جانب راویان (قاریان) صورت گرفته است» (کلینی، ۱۴۰۷ق، ج۲، ص۶۳۰)

گاهى قرائت به صورت یک لفظ و یک وجه روایت مى‏شود که از آن به «متفق علیه بین قرّاء» تعبیر مى‏گردد. و گاهى قرائت به بیش از یک وجه روایت مى‏شود که آن را «مختلف فیه بین قرّاء» ذکر مى‏کنند. لذا، قرائت یعنى وجهى از وجوه احتمالى نص قرآن که از قدیمى‏ترین علوم اسلامى بوده و داراى منزلتى بس عظیم است؛ زیرا، اولین آموزش صحابه از علوم دین، حفظ قرآن و قرائت آن بوده است (خدایی اصفهانی، ۱۳۷۸، ص۱۳)

نیز گفته شده است: اختلاف قرائت به معناى قرائت یک کلمه یا یک آیه به چند وجه است (معارف، ۱۳۸۳، ب، ص۱۷۸)

مسأله‏اى که باید به آن توجه شود این است که اختلاف‏ قرائت‏، هرگز به معناى تحریف، افزایش و یا کاهش در قرآن نیست؛ بلکه خود نویدگر توجه عمیق مسلمانان، به این کتاب آسمانى و ثبت و ضبط رسم الخط مصاحف مى‏باشد. به علاوه، در بسیارى از موارد، اختلاف‏ قرائت‏ هیچ گونه تفاوت کتبى و معنوى به همراه ندارد. قرآن با همین واژه‏ها و ترکیب‏هاى معروف و مشهور بین مسلمانان، مورد اتفاق شیعه اهل بیت پیامبر- صلى اللّه علیه و آله- و اهل سنت است (همان، ص۳)

به نظر می­رسد تعریف جامعی از معنای اصطلاحی قرائت بدین گونه باشد که؛ قرائت عبارت است از طرق ادا و تلفظ کلمات و الفاظ قرآن کریم، بر طبق قرائت قاریان قرآن؛ که با اِسناد به ثبوت رسیده است

 ۲- معرفی شیخ طبرسی

از آن­جایی­که موضوع پایان نامه، حول محور تفسیر مجمع البیان نوشته­ی فضل بن طبرسی می­گردد؛ لذا ضروری است، به صورت اجمالی به معرفی شیخ طبرسی و تفسیر وی بپردازیم

امین الاسلام، ابو على فضل بن حسن طبرسى (۵۴۸ ه.ق) از علماى قرن ششم هجرى و صاحب تفسیر ارزشمند «مجمع البیان فى تفسیر القرآن»، شخصیت عالى‏قدرى است که جهان تشیع به او افتخار مى‏کند (مودب، ۱۳۷۹، ص۵۸؛ حلبى، ۱۳۷۴، ص۶۴). کنیه او ابو على و لقبش را امین الدین یا امین الاسلام گفته‏اند.  سال ولادت طبرسى به خوبى معلوم نیست، صاحب کتاب «طبرسى و مجمع البیان» ولادت او را در حدود سال ۴۶۸ یا ۴۶۹ هجرى قمرى دانسته است، سال وفاتش در سال ۵۴۸ مى‏باشد، بنا بر این مدت عمر او به ۷۹ یا ۸۰ سال بالغ مى‏گردد (علوی مهر، ۱۳۸۴، ص۲۴۴)

برخى او را منسوب به طبرستان و برخى منسوب به تفرش دانسته‏اند و ظاهراً دومى درست است (بیهقی، ۱۳۸۸، ص۲۴۱)، برخى هم او را از مردم سناباد طوس دانسته‏اند (حلبی، ۱۳۷۴، ص۶۴). بنابراین به دلیل اختلاف نظر درباره انتساب وی، در آوانگاری شهرت طبرسی نیز اختلاف شده است؛ برخی همانند عبدالله افندی و محمدباقر خوانساری او را طَبَرسی خوانده­اند ؛ به دعوی آن­که منسوب به طبرستان است. حال آن­که نسبت به طبرستان، طبری یا طبرانی یا طبرستانی خواهد بود؛ و نه طَبَرسی، بلکه نام دقیق مؤلف مجمع البیان، طَبرِسی است که مُعَرّب تَفرِشی است و تفرشی منسوب به شهری در نزدیکی قم و اراک است که بدان­جا انتساب دارد (حکیم باشی، بی تا، شماره ۲۹ و ۳۰، ص۵؛ میرشمسی،۱۳۸۹، ش۱۳، ص۸؛ حلبی، ۱۳۷۴، ص۶۴)

شاید نخستین کسى که او را در علم تفسیر ستوده و «خبیر و عالم و امین و معتمد» شمرده، عبد الجلیل قزوینى رازى صاحب «النقض» باشد که هشت سال پس از مرگ طبرسى یعنى به سال ۵۵۶ ه. ق به تألیف خویش مشغول بوده است؛ که گفته است: «; و اگر شیعه امامیّه خواهند که از مفسّران خود لافى زنند، از جماعتى نامعتبر و نامعروف نزنند ;، از تفسیر محمّد باقر لاف زنند، و از قول جعفر صادق، و از تفسیر حسن عسکرى، و بعد از آن تفسیر شیخ کبیر ابو جعفر طوسى، ; و تفسیر خواجه بو على طبرسى، و تفسیر شیخ جمال الدّین ابو الفتوح رازى رحمه اللّه علیهم، و غیرهم، که همه خبیر و عالم بوده: اولّیان همه معصوم‏ و آخریان همه عالم و امین و معتمد» (قزوینی رازی، ۱۳۷۱، ص ۳۰۴)

دیگران نیز او را «ثقه» «فاضل»، «دیّن» و «عین»  [رئیس و بزرگ‏] شمرده‏اند و افندى در ریاض العلماء در باب مجمع البیان گفته است: «کتابى است که مانند آن نوشته نشده است.» طبرسى گذشته از تفسیر، در فقه و کلام نیز مصنّفاتى داشته است «و از کتاب لمعه دمشقیّه در مبحث رضاع ظاهر مى‏شود که مجتهد نیز بوده است.» (شوشترى، ۱۳۷۵ه.ق، ج۱، ص۴۹۰؛ حلبی، ۱۳۷۴، ص۶۸)