پاورپوینت کامل مقاله رسیده ارزیابی شیوه استفاده از نوارهای درسی حوزه های علمیه ۷۴ اسلاید در PowerPoint

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل مقاله رسیده ارزیابی شیوه استفاده از نوارهای درسی حوزه های علمیه ۷۴ اسلاید در PowerPoint دارای ۷۴ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل مقاله رسیده ارزیابی شیوه استفاده از نوارهای درسی حوزه های علمیه ۷۴ اسلاید در PowerPoint،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

بخشی از متن پاورپوینت کامل مقاله رسیده ارزیابی شیوه استفاده از نوارهای درسی حوزه های علمیه ۷۴ اسلاید در PowerPoint :

۲۱۹

ارزیابی شیوه استفاده از نوارهای درسی در حوزه های علمیه
جایگاه و نقش وسائل کمک آموزشی در نظامهای آموزشی

با پیشرفتهایی که امروزه در روشهای آموزشی به وجود آمده, این روشها بسیار به هم نزدیک شده اند و آنچه در حال حاضر در این باره, بیش تر مورد توجه و بحث قرار می گیرد, نقش وسائل کمک آموزشی در پیشرفت سیر آموزش است. حتی ضرورت و اهمیتی که استفاده از وسایل کمک آموزشی دارد, این مقوله را به نوعی تخصص تبدیل کرده است و همین بس که متخصصان بسیاری برای چگونگی استفاده مطلوب از این وسائل به تحقیق و بررسی مشغولند و همواره چگونگی استفاده از آنها را زیر نظر دارند, تا وظیفه ای که این وسائل کمک آموزشی به عهده دارند, به درستی انجام شود.

استفاده صحیح و بجا از وسائل کمک آموزشی, از مسائل مهم و مورد تأکید متخصصان این رشته است. تأکید فراوان این متخصصان بر این است که به این وسائل, تنها باید از منظر یک وسیله کمک آموزشی نگریسته شود. همان گونه که در استفاده نادرست از هر وسیله, نتیجه مورد نظر حاصل نخواهد شد, در استفاده از وسائل کمک آموزشی نیز چنین است. نقشی که استفاده صحیح از وسائل کمک آموزشی در سیر آموزش به عهده دارد, دلیل تأکید فراوان بر این نکته است; زیرا اگر این وسائل نقش درست خود را ایفا نکنند, نه تنها کارآیی خود را از دست می دهند, چه بسا اثرهای منفی نیز به جای خواهند گذاشت.

بحث از وسائل کمک آموزشی و گونه های آنها, به دلیل بسیاری و گوناگونی آنها, در این نوشته نمی گنجد. در گستردگی استفاده از این وسائل همین نکته بس که امروزه حتی در آموزش غیر مستقیم زبانهای خارجی به کودکان چند ماهه نیز, این وسائل به کار گرفته می شود. رایج ترین وسائل کمک آموزشی که امروزه در دسترس و مورد استفاده همه قرار دارد, عبارتند از تخته سیاه ـ و به قول امروزیها تخته سفید ( with board) ـ کتابهای کمک آموزشی, نوارهای درسی, فیلم و…. برخی از وسائل یاد شده سالهاست که در نظامهای آموزشی مورد استفاده بوده, و استفاده از برخی دیگر در سالهای اخیر گسترش یافته است.

نکته مهم دیگری که اشاره به آن لازم است, توجه به نوع استفاده از وسائل کمک آموزشی در سیستمهای آموزشی گوناگون است. در هر نظام آموزشی, هدفهای خاصی مورد نظر است که در رسیدن به این هدفها, نوع برنامه های آموزشی تغییر می کند; از این روی, در استفاده از وسائل کمک آموزشی باید توجه داشت که این وسائل در چه سیستم آموزشی به کار گرفته می شود و جایگاه این وسایل کمک آموزشی در ایفای نقش صحیح خود, با توجه به هر نظام آموزشی, در کجا قرار دارد. لذا در استفاده از وسایل کمک آموزشی, نمی توان نسخه واحدی ارائه داد; بلکه موارد استفاده از آن در نظامهای آموزشی مختلف تغییر می کند.

این نوشته به ارزیابی چگونگی استفاده از نوارهای درس, که یکی از وسایل کمک آموزشی به شمار می آید, در حوزه های علمیه می پردازد و زوایای آن را می کاود. پیش از پرداختن به چگونگی استفاده صحیح از نوارهای درسی, از آن جا که ارزیابی این وسیله کمک آموزشی در نظام آموزشی حوزه های علمیه مورد نظر است, باید نخست اشاره ای اجمالی به روش تعلیمی حوزه داشت و با توجه به ویژگیهای موجود در روش آموزشی حوزه, آن گاه به نقش و جایگاه استفاده از نوارهای درسی در حوزه های علمیه پرداخت.

روش آموزشی حوزه های علمیه

حوزه های علمیه, که پیشینه آنها به قرنها پیش باز می گردد, از سیستم آموزشی ویژه ای برخوردار بوده و د ارای ویژگیهای برجسته ای است. یکی از این ویژگیها که روش اساسی در آموزش حوزه هاست, یادگیری همراه با فهم و خردمندی است. در این روش, جلسه درس به گونه بحث و تحقیق درباره مسأله مطرح شده در می آید و دیدگاههای ارائه شده تحلیل می شود. این روش آموزش نه تنها سطح دانش محصل را بالا می برد, بلکه مهارتهای لازم برای استدلال را در وی پرورش می دهد.

شهید مطهری درباره این ویژگی بارز روش آموزشی حوزه می نویسد:

(امتیاز متد تحصیلی طلاب, نسبت به سایر متدها همین است که طلاب, درس را که از استاد فرا می گیرند, دقیقاً مطالعه می کنند و سپس مباحثه می کنند و می نویسند و در همان حال, دروس دیگر را تدریس می کنند. این جهات, سبب می شود که طلاب در حدود تحصیلات خود عمیق گردند.)۱

بنای محصلان حوزه بر طوطی وار به ذهن سپردن مطالب نیست. محصل در جریان یادگیری نقش فعال دارد. او, پیش از درس به مطالعه می پردازد و می کوشد با تشخیص مسائل اساسی, خود را برای شرکت در بحث آماده سازد و با تدریس درسهایی که خوانده است, ژرفای بیش تری به آموخته های خود می دهد. منشأ این شیوه تعلیمی, به انگیزه تحصیل و تعلیم قوی و برتر از اخذ مدرک یا دست یابی به امتیاز مادی است.

این روش خواندن درسها, ژرفای ویژه ای به محصلان حوزه می بخشد. تفاوت میان دانشجویان دانشگاه با محصلان حوزه های علمیه نیز در همین مسأله است. حوزه, محصلان خود را, با روش آموزشی ویژه ای که دارد, چنین عمیق بار می آورد; اما دانشجویان دانشگاه بیش تر چنین عمقی ندارند.

مشهور است که می گویند ویژگی بارز حوزه در این است که درسها ا با تعمق می خوانند و ویژگی بارز دانشگاه نظم قوی حاکم بر آن است.

البته پس از انقلاب اسلامی, دیده می شود که حوزه از ژرفای لازمی که در درس خواندن از آن برخوردار بوده, دور می شود و دانشگاه از نظمی که بر آن حاکم بوده, فاصله می گیرد.

فایده های شرکت در جلسه درس

آنچه به اجمال بدان اشاره شد, نمایی از روش تعلیمی حوزه های علمیه بود. در این روش, شرکت در جلسه درس از موضوعیت خاص برخودار است. نقش شرکت در جلسه درس, گذشته از این که دارای ثواب است, در ایجاد زمینه های روانی برای درک بهتر مطالب مؤثر است و از نظر تربیتی نیز, از اهمیت ویژه ای برخوردار است. در این بخش, زمینه های روانی و جنبه های تربیتی حضور در جلسه درس به اجمال بررسی می شود:

الف: زمینه ای روانی: حضور در جلسه درس, از نظر روانی زمینه ای را پدید می آورد که مقدمه فهم بهتر و ژرف تر مطالب درسی می شود. به برخی از این زمینه ها اشاره می شود:

۱ . حرکت و رفتن به سوی محل برگزاری درس و شرکت در جلسه درس, از نظر روحی و روانی آمادگیهایی ایجاد می کند که محصل بهتر بتواند مطالب درس را بفهمد و به خاطر بسپارد.

۲ . تحرک و جنب و جوش استاد در هنگام تدریس, که نشان دهنده علاقه او به فهماندن مطالب است, از عوامل افزایش دهنده اثربخشی فعالیتهای آموزشی است. حرکات بدنی, تماس چشمی با فرد فرد محصلان, بالا و پایین بردن صدا و مواردی از این قبیل, در انتقال مطالب به مخاطبان مؤثر است. این گونه فعالیتهای استاد, موجب جلب توجه محصلان به مطالب درسی می شود و زمینه های یادگیری بیش تر را فراهم می کند.

۳ . از نظر روانی, فهم و یادگیری با حضور در جلسه درس بیش تر است, چون محصل در برخورد با مشکل وقتی می بیند محصلان دیگر آن را می فهمند, او نیز غیر مستقیم تحت تأثیر قرار می گیرد و مطالب زودتر در ذهن او جای می گیرد.

۴ . گاهی پرسشهایی که توسط محصلان در درس مطرح می شود, سبب تشویق برخی دیگر از محصلان در درس خواندن می شود. همچنین دیدن این که بعضی از محصلان خوب درس می خوانند, انگیزه برای شماری دیگر می شود.

ب . جنبه های تربیتی: حضور در جلسه درس, غیر از پدید آوردن مقدمات لازم برای فهم ژرف تر مطالب درسی, از نظر تربیتی نیز آثاری در پی دارد که به برخی از این آثار, به اجمال, اشاره می کنیم:

یکی از این آثار رابطه میان استاد و محصل در حوزه های علمیه است. در حوزه های علمیه, مطالب تنها در جلسه درس به محصل منتقل نمی شود, بلکه با رابطه ای که میان استاد و محصل در جلسه درس به وجود می آید, در طی آن استاد شایستگی محصل را در می یابد و با او ارتباط برقرار می کند و مطالب مورد نیازی را که لازم بداند, به او منتقل می کند. بعضی از درسهاست که استاد محصلان خود را بر می گزیند. برخلاف درسهای عمومی که محصل استاد را بر می گزیند. راه برقراری ارتباط استاد با محصل, سؤال کردن محصل از استاد در جلسه درس, یا پس از جلسه درس است. در همین سؤال کردنهاست که استاد شایستگی محصل را در می یابد و رابطه ای که به آن اشاره شد برقرار می شود.

از دیگر آثار حضور در جلسه درس, تأثیر رفتاری استاد برمحصل است. تأثیر به اندازه ای است که حتی رنگ لباس, نوع لباس پوشیدن, نحوه صحبت کردن و… نیز روی محصلان اثر می گذارد. یکی از نویسندگان در این باره می نویسد:

(معروف است که یکی از مجتهدان برجسته ایران در قرن گذشته, در اوان پیری به هنگام درس دادن کراراً به خمیازه می افتاد و این عادت ناخواسته مانند عادتهای دیگر او, مورد تقلید برخی از شاگردان او قرار می گرفت.)۲

از شیوه های تبلیغ عمل انسان است. عمل از گفتار در تبلیغ کارگرتر است. حضور محصل در جلسه درس و دیدنِ مشی عملی استاد در زمینه های مختلف, در تربیت اخلاقی وی مؤثر است, بویژه استادانی که از ویژگیهای اخلاق والایی برخوردارند, تأثیر فراوانی در محصلان خواهند داشت. ویژگیهای استاد, نظیر جدی بودن, روش درس خواندن, راهنمایی محصلان در مواردی که از او می پرسند یا بحثی پیش می آید, چگونگی مراجعه استاد به شکلی که پیش می آید و شیوه حل آن, همه در محصل اثر می گذارد. همچنین محصل از راه مصاحبت مداوم با اساتید, شخصیت علمی خود را می سازد.

حضور در جلسه درس آثار تربیتی دیگری نیز دارد. به همین جهت در انتخاب استاد و ویژگیهای او, فراوان تأکید شده است, حتی بعضی بر این باورند: متنهای مشکلی که در کتابهای حوزوی وجود دارد, یک علتش این می تواند باشد که این کتابها در نزد استاد خوانده شود, تا استاد در ضمن درس, از نظر تربیتی نیز محصلان را پرورش دهد. دادن برنامه تحقیق به محصل و نظارت استاد بر آن و در نتیجه آشنایی محصل با روش تحقیق, از آثار دیگر نقش حضور در جلسه درس است. البته در حال حاضر این نقصان در درسهای حوزوی وجود دارد و می طلبد که در رفع آن به گونه شایسته کوشیده شود.

فایده ضبط نوارهای درسی

در سالهای اخیر, ضبط نوارهای درسی در حوزه های علمیه به سرعت گسترش یافت و می توان گفت فراگیر شد. در برخورد با این مسأله, اظهار نظرهای گوناگونی ابراز شد. همانند هر مسأله جدیدی که در حوزه, برخوردهای مختلفی را در رد یا اثبات آن بر می انگیزاند, برخورد با این مسأله نیز از تندروی و کُندروی به دور نبود. برخی به طور مطلق استفاده از نوار درسی را زیان آور دانستند و بعضی دیگر استفاده از آن را به گونه کامل جایز شمردند. اما آنچه در این میان مهم به شمار می آمد, برخورد صحیح با این میهمان تازه وارد به حوزه های علمیه بود. در این باره جز یکی دو مورد که در نشریات در حد طرح مسأله به آن پرداخته شد, تاکنون بررسی کامل و تمام شمولی در اطراف آن انجام نگرفته است.

واقعیت این است که از ضبط درسهای گوناگون (چه از طریق نوار یا فیلم) نه تنها می توان به عنوان وسائل کمک آموزشی استفاده جست, بلکه می تواند و سیله انتقال پیام گذشتگان به آیندگان نیز باشد. اگر درس علمای گذشته از زمان اختراع ضبط, تا زمان حاضر ضبط شده بود, امروز ما منبع عظیمی را در اختیار داشتیم.

اگر درس ولایت فقیه امام, در نجف ضبط نمی شد, کتاب ولایت فقیه ایشان به دستِ ما نمی رسید. اگر سخنرانیهای استاد شهید مطهری ضبط نشده بود, بسیاری از کتابهای ایشان که امروز در دسترس ماست, موجود نبود. اگر امروز ما نوارهای اساتید بزرگی همچون میرزای نائینی و آخوند خراسانی را در اختیار داشتیم, از چه مجموعه های ارزشمندی برخوردار بودیم.