پاورپوینت کامل کند و کاوی در تعریف علم تاریخ و نقد یک نگاه ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل کند و کاوی در تعریف علم تاریخ و نقد یک نگاه ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint دارای ۱۲۰ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل کند و کاوی در تعریف علم تاریخ و نقد یک نگاه ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

بخشی از متن پاورپوینت کامل کند و کاوی در تعریف علم تاریخ و نقد یک نگاه ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint :

>

این مقاله در پی آن است که اوّلاً، بر ضرورت گسترش مطالعات روش شناسی و معرفت شناسی تاریخی در ایران تأکید کند و ثانیاً، با نقد یکی از تعریف هایی که اخیراً درباره علم تاریخ صورت گرفته، توجه اندیشوران را به بحث ها و گفت و گوهای انتقادی سوق دهد تا با نقد بسیاری از سنت های رایج در امر آموزش و پژوهش تاریخ در ایران، زمینه تغییر نگرش ها و روش ها در این حوزه بیش از پیش فراهم آید. از این رو، نگارنده پس از شرح اجمالی برخی از عناصر و مؤلفه های اصلی هویت دهنده علم تاریخ و بیان کاستی ها و نارسائی های تعریف ارائه شده در کتابِ «اسلام و ایران؛ بررسی تاریخی»، تعریفی دیگر از این علم ارائه کرده است.

بایستگی های پرداختن به مباحث تئوریک تاریخ

تاریخ نگاری در فرهنگ ایرانی – اسلامی سنتی کهن و ریشه دار است، اما واقعیتی تلخ و تکان دهنده، این سنت کهن را تا روزگار ما همراهی کرده است و آن فقدان مباحث نظری یا فقر تأملات تئوریک درباره تاریخ و علم تاریخ بوده است. البته این امر مستلزم آن است که تکاپوهای فکری و دغدغه های فرزانگانی، چون ابن خلدون در گذشته و تلاش های پراکنده و گاه تفننی مورخان نوگرای امروز را به دیده تساهل بنگریم.

مراد از مباحث نظری درباره تاریخ، از یک سو، مجموعه اندیشه ها، آراء، نظریه ها و تأملاتی است که تاریخ را فرایندی مستقل از ذهن انسان می داند که به تعبیر دکتر شریعتی، روند صیرورت آدمی یا علم شدن انسان است و از سوی دیگر، علم تاریخ، به معنای بررسی علمی و روش مند پدیده های تاریخی است. این حوزه دربردارنده مباحث بسیار گسترده ای، مانند فلسفه علم تاریخ، فلسفه نظری تاریخ، و به طور مشخص مباحث معرفت شناسی، روش شناسی و تاریخ نگاری است. این قلم اکنون در صدد بررسی و تبیین علل فقر نظریه پردازی درباره تاریخ نزد مسلمانان (به طور عام) و ایرانیان (به طور خاص) نیست، لکن مدعی است که رابطه دو سویه ای میان رشد و تکاپوی علم تاریخ و گسترش و بالندگی مباحث نظری تاریخ وجود دارد.

سیری اجمالی در سنت تاریخ نویسی اسلامی بیانگر فقدان مباحث تئوریک درباره تاریخ است؛ در نتیجه علم تاریخ و تاریخ نگاری ایرانی، اسلامی، کمتر توسعه یافته و عمدتاً بر پایه الگویی واحد تا دوران معاصر تکرار شده و تنها در سده اخیر و در پرتو تاریخ نگاری های جدید (و به طور مشخص علم و مدرنیته اروپائی) به پاره ای از تغییرات – آن هم اغلب صوری و تقلیدگونه – تن داده است.

منتقدان این سنت هنگامی که با نگاه آسیب شناسانه میراث تاریخ نگاری گذشته را نقد و بررسی می کنند، عمدتاً در بیان ضعف های آن، دلایل ذیل را طرح می کنند: الف) تسلط سنت فکری ارسطویی و نگاه متنازل و حتی گاهی پست تر از شعر به تاریخ که بر اساس آن، در طبقه بندی های قدیمی علوم، تاریخ جایگاهی نداشت و متفکران و مورخان اسلامی نیز از همین نگاه متأثر بودند. ب) دیدگاه کلامی جبرگرایانه مبتنی بر مشیت الهی بر روند تحولات تاریخ و هم تفکر تاریخ نگاران اسلامی سیطره داشت. ج) مورخان کهن با توجه صِرف به بازتاب رخدادهای سیاسی، از حوزه های اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی غفلت می ورزیدند. د) تاریخ نگاری، صرفاً توصیفی (نقلی – وقایع نگارانه) و مبتنی بر انعکاس ساده پیش آمدها بود و از کاربرد عقل و تأمل در عوامل بروز رخدادهای تاریخی و پی آمدهای آن (تاریخ نگاری عقلی یا علمی) غفلت می گردید. ه ) اغلب تاریخ نگاران از طبقه دیوانیان و صاحبان مشاغل دولتی بودند و می بایست با ملاحظات خاصی تاریخ نگاری کنند. علت های دیگری مشابه این موارد نیز ذکر شده، اما اکنون که این کاستی ها را شناخته ایم، چرا نمی توانیم راه برون رفت از آن را پیدا کنیم؟ چرا به درستی نمی دانیم میان فلسفه علم تاریخ و فلسفه نظری تاریخ، چه تفاوت هایی وجود دارد؟ چرا در درس تاریخ نگاری، عمدتاً به معرفی منابع می پردازیم تا بیان نگرش ها و تأملات تاریخ نگاران به پدیده تاریخ، علم تاریخ و فلسفه تاریخ و یا بیان روش ها و متدهای نگارش تاریخ؟ چرا مباحث معرفت شناسی و روش شناسی تاریخی تا این حد غریب مانده اند و عمدتاً دانش آموختگان رشته های دیگر به ترجمه آثار فیلسوفان و مورخان غربی اهتمام می ورزند و ما اساساً به آنها احساس نیاز نمی کنیم؟!

با توجه به تحولات گسترده مباحث فلسفه علم (به طور عام) و فلسفه علم تاریخ (به طور خاص)، چرا هنوز یک اثر معتبر در باب روش تحقیق در تاریخ وجود ندارد و دانشجویان تاریخ می بایست به آثاری که سه دهه قبل در این باره نوشته یا ترجمه شده اند، مراجعه کنند؟ چرا مکاتب بزرگ تاریخ نگاری غربی هنوز در ایران شناخته نشده اند؟ چرا اساساً درس های تئوریک، مانند فلسفه تاریخ، روش تحقیق، کلیات و مبانی علم تاریخ، تاریخ نگاری و مانند آنها جدی گرفته نمی شوند؟ و ده ها پرسش دیگر از این دست!

خوش بختانه امروز گروه های بسیاری از دانش آموختگان و استادان تاریخ در دانشگاه های کشور – که اغلب از جوانان هستند – این دغدغه ها را به روشنی مطرح می کنند و می کوشند با ورود مشتاقانه به عرصه مباحث نظری تاریخ و نیز اتخاذ روش ها و رویکردهای نوین در آموزش تاریخ، از نسل قدیم فاصله بگیرند؛ آنان به درستی دریافته اند که برای اعتلای این علم و تغییر نگرش های سنتی و عامیانه در خصوص کاربردهای نظری و عملی این رشته و نیز توانمندی های دانش آموختگان آن در عرصه های گوناگون به نگاه جدیدی نیاز دارند تا اعتبار و جایگاه شایسته این علم را دوباره احیا کنند و مجبور نباشند همانند تاریخ نگاران کهن اسلامی در مقام دفاع از تاریخ نویسی و توجیه کار خویش، در مقدمه آثارشان مطالبی درباره فواید دینی، علمی و عملی تاریخ بنویسند.۲ آنها نیک می دانند برای پیش برد این علم، باید به تقویت و گسترش مباحث تئوریک تاریخی اهتمام ورزند و علم تاریخ را بر اساس رهیافت برون تاریخی و در پرتو مباحث نوین روش شناسی و معرفت شناسی به پیش برند. این اقدام مبارکی است که جلوه هایی از آن را در یک دهه اخیر، به ویژه در ترجمه آثار فلسفه تاریخ غربی و طرح مباحث تاریخ نگاری در سخنرانی ها، مقاله ها و همایش های گوناگون، می توان دید.

هسته اولیه و نقطه ثقل مباحث نظری، تاریخ تعریف «علم تاریخ» است. هر گونه تلقی یا تعریفی از یک علم، نوع نگاه و انتظار ما را از آن علم نشان می دهد. طبیعتاً با توجه به ماهیت متحول این علم از گذشته تا امروز، می بایست تعریف این علم نیز تغییر یابد و متناسب با اقتضائات و نیازهای جدید و همگام با علوم نوین، زاویه و افقی نو به تعریف این علم گشوده شود تا پاسخ گوی رهیافت ها و رویکردهای امروزین ما باشد؛ بنابراین، هر گونه قوت و ضعف ما در تعریف علم تاریخ، به همان نسبت نشان دهنده توانمندی ها و ناتوانی های ماست.

با این همه، نباید فراموش کرد که به علت ماهیت متحول این علم و نیز اختلاف نظرهایی که درباره دامنه و قلمرو موضوعات مورد مطالعه آن وجود دارد، ارائه تعریفی که مورد وفاق همه فیلسوفان علم و تاریخ نگاران باشد، دشوار و شاید دست نایافتنی به نظر می رسد. نگاهی به سیر تعاریفی که از این علم در مجامع علمی غربی (از سده های گذشته تا امروز) ارائه می شود، نشان دهنده ظرافت ها و مرزبندی های دقیقی است که متناسب با اقتضائات و پیشرفت های بشر در علوم دیگر تکوین و تکامل یافته اند. در این تعریف ها، علاوه بر حوزه مطالعات تاریخی (گذر از عرصه تنگ سیاست به عرصه های اندیشه، اجتماع، اقتصاد، فرهنگ و. ..)، به عوامل شکل دهنده تاریخ (جبر، مشیت الهی، انسان و جامعه) و نیز روش های نگارش و تحلیل تاریخ توجه شده است. به گونه ای که در پرتو همین تعاریف می توان به رشد و تکامل علم تاریخ در دوره های مختلف پی برد.

در فرهنگ ایرانی – اسلامی، ارائه تعریفی از علم تاریخ، همواره یکی از دغدغه های تاریخ نگاران اسلامی بوده که معمولاً در حاشیه بیان فواید و اهمیت تاریخ صورت گرفته است، اما به دلیل عدم رشد فلسفه علم، فیلسوفان مسلمان، جز تاریخ نگاران آنها، تعریف نسبتاً دقیق و جامعی از علم تاریخ بیان نکرده اند.

خوش بختانه، اکنون مجموعه ای از دیدگاه های مورخان متقدم اسلامی درباره تاریخ و علم تاریخ به صورت مجموعه ای واحد در دست رس محققان قرار دارد.۳ در این مجموعه، تاریخ عمدتاً با تأکید بر مقوله «زمان گذرا» (توقیت) و علم تاریخ، اساساً بر پایه شاخصه های تاریخ نگاری سنتی (روایی، نقلی و توصیفی) تعریف شده است و بر ضبط و ثبت زمانمند رخدادها استوار است. در حالی که، امروزه پدیده های پیچیده تری، چون ذهن، زبان، تفسیر و عقل، عناصر مهم تری در تعریف علم تاریخ شده اند. نقد یک نگاه

این نوشتار، در حقیقت نقد یکی از تعریف هایی است که اخیراً درباره علم تاریخ ارائه شده و هدف از آن گشودن باب مباحثه، گفت و گو و مناظره در این حوزه است تا با مشارکت سایر علاقه مندان، قدمی هر چند ناچیز به سوی بومی سازی مباحث نظری تاریخ در ایران برداشته شود و پس از رهایی یافتن ادبیات این حوزه از فقر مفرط، افق های جدیدی به روی تاریخ و تاریخ نگاری این سرزمین گشوده شود.

تعریف مذکور، بخشی از مقاله «دانش تاریخ، اسلام و ایران» نوشته دکتر حسن حضرتی است که نخستین مقاله از مجموعه مقالات کتاب اسلام و ایران؛ بررسی تاریخی می باشد.۴ بدیهی است این نقد تنها متوجه مقاله مورد اشاره است. ایشان نخستین تلاش خود را در عرصه مباحث تئوریک تاریخ با انتشار کتاب تأملاتی در علم تاریخ و تاریخ نگاری اسلامی به ثمر رساند.۵ این کتاب بخشی از یک اثر بزرگ تر بود که اندکی بعد به صورت مجموعه مقالات «دانش تاریخ و تاریخ نگاری اسلامی» به همت ایشان انتشار یافت و با مقالات محققانه جمعی از پژوهش گران ایرانی در حوزه تاریخ نگاری اسلامی در اختیار علاقه مندان معارف تاریخی قرار گرفت.۶

مؤلف محترم در مقاله «دانش تاریخ، اسلام و ایران» با طرح مباحثی درباره دشواری های تعریف جامع و مورد وفاق تاریخ شناسان درباره علم تاریخ و حتی تعیین موضوع و قلمرو آن می نویسد: «در میان تعاریف موجود از علم تاریخ، هر چه از روزگار کهن به دوره متأخر نزدیک تر می شویم به جای تکیه بر مقوله زمان، بر نقش انسان و به تبع آن، عقل انسانی تأکید می گردد.» ایشان با ذکر نمونه هایی از تعریف تاریخ نزد متفکران و مورخان اسلامی و اروپائی، اظهار می دارد که آن چه تاریخ نگاران و محققان تاریخ را به ارائه تعاریف متفاوت سوق داده، انتظاراتی است که آنها از این علم داشته اند و چون این انتظارها متغیر و سیال بوده، آن تعریف ها نیز دست خوش تغییر و تحول شده است. با این مقدمات، ایشان تعریف خویش را این طور ارائه می دهد:

«نگارنده این سطور با مطالعه تعاریف موجود از علم تاریخ که از سوی اندیشمندان قدیم و جدید (مسلمان و غیر مسلمان) مطرح شده – این تعریف را تعریفی جامع و مانع می داند: «علم تاریخ معرفت به وقایع مهمه گذشته انسانی است».۷

ایشان در شرح و بسط اجزا و مؤلفه های اصلی تعریف خود، به بررسی سه متغیر اصلی «انسان»، «گذشته» و «وقایع مهمه» می پردازند که نظر به اهمیت این مباحث، آنها را عیناً نقل می کنیم:

«در این تعریف برای علم تاریخ سه متغیر در نظر گرفته شده است: انسان، گذشته و وقایع مهمّه. به نظر می رسد حذف یا نادیده گرفتن هر کدام از این سه متغیر، تاریخ را از داشتن موضوع و قلمرو مشخص محروم خواهد کرد. متغیر نخست دلالت بر «انسان» دارد؛ چرا که اساساً انسان موضوع علم تاریخ است. ما در تاریخ به دنبال انسان هستیم، از این رو آن جایی که انسان نباشد، تاریخ نیز وجود ندارد. موضوعی که بالاستقلال برای تاریخ مهم است، انسان است. بنابراین علم تاریخ پیرامون «انسان» در گردش است. اگر در تاریخ، کوه طور یا چاه زمزم و یا غار حراء اهمیت یافته، به دلیل وجود ردپای انسان در آن مکان هاست، وگرنه آنها به خودی خود موضوع و محل توجّه تاریخ نمی بودند. متغیر دوم دلالت بر «گذشته» دارد؛ چرا که اساساً قلمرو علم تاریخ محدود به زمان گذشته است یعنی در تاریخ تنها از وقایعی گفت و گو می شود که رخ داده و زمانی از آنها گذشته است. علم تاریخ به حال و به آینده تعلق ندارد، بلکه تنها شامل زمان گذشته است. اگر در این علم از زمان حال و آینده گفت و گو شود، در آن صورت به قلمرو فایده تاریخ قدم نهاده ایم. به عبارت دیگر، فایده تاریخ اساساً برای زمان حال و آینده است، اما موضوع های تاریخی تنها در زمان گذشته قابل جستجو هستند. در حال حاضر شاخه های جدیدی در علم تاریخ ایجاد شده که قلمرو این علم را به زمان حال بسیار نزدیک کرده که از آن جمله می توان به «تاریخ اکنون»( historyActual) و «تاریخ شفاهی»(Oral history) و «تاریخ زنده»(Living history) اشاره نمود، اما با این وصف، هم چنان قلمرو آن از زمان گذشته خارج نشده، بلکه تنها «گذشته تاریخی» به «حال» نه صد سال، بلکه به اندازه صد روز نزدیک تر شده است. البته گفتنی است این فاصله ها را «تاریخ شفاهی» و «تاریخِ اکنون» پُر کرده است. اما متغیر سوم دلالت بر «وقایع مهمّه» دارد؛ یعنی هر آن چیزی که در گذشته برای انسان و درباره انسان اتفاق افتاده است، جزو تاریخ به شمار نمی آید، بلکه تنها وقایع مهمه ای که برای مورخان ارزش ثبت داشته است، جزو تاریخ است. البته مهم بودن یک واقعه در نزد مورخان امری نسبی است. به عبارت دیگر، در این باره هیچ اتفاق نظری در بین مورخان نیست. آنها متأثر از ارزش ها و باورهایشان، این «مهم» بودن را تعریفی ویژه نموده اند. شاید واقعه ای برای یک مورخ مسلمان مهم تلقی شده و ارزش ثبت داشته باشد، اما همان واقعه برای مورخ یهودی از عنصر «مهم» بودن تهی باشد و از این رو آن را ثبت نکند. بنابراین در تعریف مهم بودن یک رخداد، هر مورخی به صورت اختصاصی آن را تعریف می کند، اما آن چه حائز اهمیت است، این که هیچ مورخی واقعه ای را که برایش مهمّ نبوده و از نظر او ارزش ثبت نداشته، ثبت نمی کرده است. به عبارت دیگر، هر رخدادی که مورّخی آن را ثبت کرده، به طور قطع و یقین واجد عنصر «مهم بودن» بوده است، وگرنه ثبت نمی شد. ضرورت گنجاندن این متغیر در تعریف حاضر، زمانی بیشتر روشن می شود که از زاویه برهان خُلف به آن بنگریم و این متغیر را از تعریف مان حذف کنیم. در این حالت، تاریخ مساوی با تمام گذشته انسان می شود؛ در حالی که این نه ضروری است و نه ممکن».۸

این تعریف دارای نکات قوت زیادی است؛ شجاعت علمی و تلاش برای نوآوری و ارائه تعریفی منحصر به فرد از علم تاریخ و شرح مؤلفه های آن با حداقل واژگان از برجستگی های این تعریف است. اما از آن جا که هدف این مقاله بیان نارسایی ها و کاستی های این تعریف به منظور بازسازی و باز تعریف آن است، از ذکر محسنات آن خودداری و به بیان ضعف ها بسنده می کنیم.

نگارنده محترم تعریف خود را جامع و مانع می داند؛ این ادعای بزرگی است که نه تنها با مدعیات و مفروض های اصلی مقاله، بلکه با آرمان های علم نیز تعارض دارد، زیرا علم متواضع تر از آن است که چنین قاطعانه و با اطمینان از یافته های خود دفاع کند. ایشان در آخرین پاراگراف منتهی به تعریف خود، درباره راز تعریف های متفاوت از تاریخ می نویسد: انتظارات مورخان و محققان از علم تاریخ در دوره های گذشته، متغیر و سیال بوده و به تبع آن، تعریف آنها از این علم نیز دچار تغییر و تحول شده است. «بنابراین تعریف ما از هر علمی تابع انتظاراتی است که از آن علم داریم و این مسأله اختصاص به تاریخ نداشته بلکه درباره همه علوم صادق است». این عبادت ها با ادعای جامع و مانع بودن تعریف ایشان ناسازگار است، مگر آن که انتظارها و برداشت های ما از علم تاریخ به آن چه ایشان اندیشیده و در تعریف خود منعکس نموده اند، محدود گردد. حال آن که با تحول و تکامل فزاینده معارف علمی و تغییر پیوسته انتظارات ما از علوم، هیچ تعریفی در این حوزه جامع و مانع نیست و چنان که خواهم گفت، این تعریف حتی از پاسخ به انتظارات امروزین ما در باب تاریخ آشکارا ناتوان است تا چه رسد به انتظارات آیندگان. بنابراین، نخستین انتظار از یک سخن علمی، فروتنی و باز گذاشتن راه های بازاندیشی و تکمیل یافته های پیشین است. مؤلفه های اصلی شکل دهنده علم تاریخ

هم چنان که تأکید کردیم، ارائه تعریف جامع و مانع از علم تاریخ، حتی به گونه ای که اکثر مورخان و فیلسوفان تاریخ درباره آن توافق کنند، مقدور نیست. از همین رو، بهتر است که به جای تعریف، شاخصه ها و مؤلفه های اصلی شکل دهنده و هویت بخش علم تاریخ را بیان کنیم تا در پرتو آنها بتوان تعریف نسبتاً قابل قبولی از آن ارائه داد:

1. علم تاریخ گذشته انسان ها و جوامع بشری را مطالعه می کند؛ این گذشته، صرفاً به حوزه های سیاسی محدود نیست، بلکه همه عرصه های تمدنی، فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی، نظامی و. .. که انسان محور آن بوده است را دربرمی گیرد؛ باید توجه کنیم که این حوزه ها همواره در حال گسترش و گشودن افق های جدید بوده اند.
2. همه تاریخ، تاریخ معاصر است؛ یعنی تاریخ نگاری همواره از دریچه زمان حال و در پرتو نورافشانی های وضعیت کنونی صورت می پذیرد. هر نسلی از زاویه نگاه خود به تاریخ می نگرد و آن را به ثبت می رساند تا پرسش ها و دغدغه های معاصران خود را پاسخ گوید؛ از همین رو، مورخان همواره از فضای علمی، سیاسی، فکری و فرهنگی روزگار خود تأثیر می پذیرند و از همان دریچه تاریخ را می نگارند؛ به این معنا، تاریخ نگاری پدیده ای موقعیت مند است.
3. در نگارش تاریخ باید به بسط و انکشاف رخدادها توجه کرد. در واقع، پاره ای از وقایع مقدمه و موخره زیادی ندارند، اما پاره ای دیگر به مثابه فرایندهایی هستند که در بستر تاریخ، قابلیت های درونی خود را بروز می دهند. لذا نگاه فرایندی به تحولات سبب می شود تا جنبه های پیدا و پنهان و نیز پی آمدهای درونی و بیرونی آنها بهتر آشکار گردد؛ بسیاری از حوادث مهم تاریخی این گونه اند، مانند، انقلاب ها، جنگ ها، ظهور و سقوط سلسله ها و نهضت ها، اصلاحات و. …
4. علم تاریخ با رخدادهای جزئی، خُرد و منحصر به فرد که تنها یک بار رخ داده اند و به شخص، جامعه یا کشوری خاص تعلق دارند، مربوط می شود. از آن جا که این رخدادها را نمی توان در جایی دیگر تجربه یا تکرار کرد، دست یابی به قوانین عام و جهان شمول و یا تعمیم های کلی درباره آن، جایز و مقدور نیست. بنابراین، هر رخداد تاریخی باید جداگانه مطالعه گردد و از تسری قواعد تئوریک به آنها (به عنوان امری مطلق) اجتناب شود. باید اعتراف کرد که جنبه هایی از برخی تحولات تاریخی؛ مانند انقلاب ها، نهضت ها، ظهور و سقوط سلسله ها و نظایر آن، تا حدی امکان تعمیم پذیری دارند، ام
   
    اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی، به دوستانتان معرفی کنید.
     راهنمای خرید:

   • همچنین لینک دانلود به ایمیل شما ارسال خواهد شد به همین دلیل ایمیل خود را به دقت وارد نمایید.
   • ممکن است ایمیل ارسالی به پوشه اسپم یا Bulk ایمیل شما ارسال شده باشد.
   • در صورتی که به هر دلیلی موفق به دانلود فایل مورد نظر نشدید با ما تماس بگیرید.