پاورپوینت کامل ابوریحان، هنر و هندسه طبیعت ۴۹ اسلاید در PowerPoint

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل ابوریحان، هنر و هندسه طبیعت ۴۹ اسلاید در PowerPoint دارای ۴۹ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل ابوریحان، هنر و هندسه طبیعت ۴۹ اسلاید در PowerPoint،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

بخشی از متن پاورپوینت کامل ابوریحان، هنر و هندسه طبیعت ۴۹ اسلاید در PowerPoint :

مرحوم جلال‌الدین همائی در مقدمه فاضلانه خود بر کتاب التفهیم لأوائل صناعه التنجیم ابوریحان بیرونی (نشر انجمن آثار ملی، ۱۳۵۲)، ضمن شرح و بیان «افکار تازه و نوآورده‌های علمی ابوریحان» به نکته غریب و شگفتی اشاره می‌کند که در قاموس حکمت هنر ایرانی ـ اسلامی، نکته‌ای بدیع و جالب توجه محسوب می‌شود

نوآورده‌های علمی ابوریحان

مرحوم جلال‌الدین همائی در مقدمه فاضلانه خود بر کتاب التفهیم لأوائل صناعه التنجیم ابوریحان بیرونی (نشر انجمن آثار ملی، ۱۳۵۲)، ضمن شرح و بیان «افکار تازه و نوآورده‌های علمی ابوریحان» به نکته غریب و شگفتی اشاره می‌کند که در قاموس حکمت هنر ایرانی ـ اسلامی، نکته‌ای بدیع و جالب توجه محسوب می‌شود (التفهیم، ص۱۲۴). این نکته، اشاره به کشف ابوریحان در باب اشکال هندسی گلها و شکوفه‌هاست. مرجع مورد اشاره مرحوم همائی در باب نکته فوق الذکر، کتاب آثار الباقیه عن القرون الخالیه است. یکی از آثار مهم و بسیار قابل تأمل ابوریحان که در باب مطالعه تطبیقی مناسبت‌های زمانی فرهنگ‌ها و ادیان مختلف همراه با ریاضیات، نجوم، اطلاعات تاریخی و مهمتر نقد و موشکافی بسیار عالمانه سنن و مذاهب ملتهای گوناگون است.

ابوریحان در فصل پانزدهم آثارالباقیه که اختصاص به اعمال نصارای ملکائی در ماههای سُریانی دارد، به بیان اعتقادات خرافی شگفتی از نصاری می‌پردازد مبنی بر این که نصاری اعتقاد دارند اگر رویه چوب فاوانیا را برداریم، چیزی مانند صلیب در آن ظاهر می‌شود. بیرونی از چنین اعتقادی شگفت‌زده است، زیرا می‌گوید: «اعجب من هذا اسشتهاد تلک الفرقه من انصاری فی امر الصلیب و تصحیحه بعود الفاوانیا الذی یوجد فی سطح قطعه اذا قطع شبهُ الصلیب المخطوط و حتی زعم بعضهم انه ظهر فیه من حینئذ و انتفع به فی العلیق بالمصروع کما له الدلاله علی قیامه الموتی» (الآثارالباقیه، ص۲۹۷، تصحیح ادوارد زاخائو).

بیرونی اظهار تعجب می‌کند از کسانی که معتقدند اگر چوب فاوانیا بریده شود، در دل آن مخطوطی به شکل صلیب ظاهر می‌شود و این مسئله از هنگام تصلیب مسیح ظاهر شده و از این رو مسیحیان به اعجاز شفابخشی آن در مداوای بیمار مصروع اعتقاد داشتند و آن را علامت قیامت کبری نیز می‌دانستند! علت شگفتی فارابی، غیر علمی و خرافی بودن این اعتقاد است؛ زیرا یکی از شگفتی‌های عظیم این مرد بزرگ یا به قولی «داهی کبیر» (به تعبیر علامه دهخدا)، روش علمی بسیار دقیق اوست؛ همان روشی که علاوه بر بیان آن در تمامی آثارش، شاهدی چون مقدمه گرانقدر کتاب «تحدید نهایات الاماکن لتصحیح مسافات المساکن» را نیز دارد: «چون آدمی سخنگوست و با مخالفان خود در کارهای دنیا و آخر به مجادله و مشاجره برمی‌خیزد، برای سخن گفتن به ترازویی نیاز دارد؛ چه، سخنی که گفته می‌‌شود، ممکن است راست باشد یا دروغ و قیاسی که از این سخن در جدل فراهم می‌آید، هم می‌شود با مغالطه همراه باشد و گمراه کند و هم می‌شود درست باشد و حق را آشکار سازد و آن ترازو که گفتم، برای آن است که افزار سنجش کلام باشد و هنگام اشتباه، آن را درست کند. آدمی این ترازو را یافته و همان است که منطق نام دارد» (تحدید، ص۶). شرح کامل این متن را در مقدمه بسیار جالب و شیرین بیرونی در اثر فوق تعقیب نمایید.

بیرونی در نقد رأی نصاری در باب چوب فاوانیا می‌آورد: «گویا این دسته [افسانه‌پردازان شفادادن صلیب فاوانیا] هم از کتب طب بی‌اطلاع بودند و از حکایاتی که جالینوس فاضل در نوشته‌های خود از متقدمین بر زمان مسیح، نقل کرده است، غفلت کرده‌اند که پیش از عیسی نیز همین چوب را ذکر کرده‌اند که برای صرع مفید است.» (آثارالباقیه: ۱۳۶۳، ترجمه داناسرشت، ص۴۶۱). سپس ابوریحان نکته بسیار دقیقی از منظر روش تحقیق بیان می‌کند: «المستدل بآثارالنفس و الطبیعه فی المطبوعات علی صنوف ما یعتقده من الآراء و ان تضادت سیجد اوله یطابق دعواه و مثاله یشابه مراده و مغزاه غیر آنها لاتقبل الا بعله، تجمع بن المقیس و المقیس به و الدلیل و المدلول علیه … (الآثارالباقیه، چاپ عربی، ص۲۹۷)، یعنی آنانی که از آثار نفسی و طبیعی اشیا که در سرشت و ذات آنهاست بهره می‌جویند و با استناد به آنها بر دعوی خویش استدلال می‌کنند، و هرچند که میان آرایشان با آن آثار تضاد باشد، اما به هر نحو نمونه‌ای برای مراد و مقصدشان می‌یابند، توجه کنند که ادله آنان پذیرفته نمی‌شود مگر اینکه میان سنجنده و سنجیده یا دال و مدلول، نسبت و رابطه‌ای موجود باشد، ورنه در طبیعت از این‌گونه موارد بسیار است.

این سخن بسیار سنجیده و دقیق که گویی از زبان عالمان نکته‌سنج امروزی بیان می‌شود، مبنایی برای ورود به یکی از مباحث جذاب در فلسفه هنر اسلامی است؛ زیرا پس از ذکر این نکته، بیرونی به تأملی محققانه در باب هندسه طبیعت یا هندسه نقوش می‌پردازد. ابتدا شرحی از این مبحث در هنر بیاورم و سپس به بیان ایده ابوریحان بیرونی بپردازم.

هندسه پنهان

در حکمت هنر اسلامی بحثی وجود دارد زیر عنوان «هندسه آثار» یا دقیق‌تر «هندسه پنهان در آثار هنری اسلامی». هندسه پنهان (و اینجا منظور صرفا هندسه‌ای که مستتر در طراحی اثر است، نیست) یعنی این‌که در بطن تمامی آثار هنری اسلامی، یک هندسه الهی وجود دارد که به بنا بر آیه شریفه «انّا کُلّ شئ خلقناهُ بقَدَر» (قمر، ۴۹)، صورتی مجسم و محسوس یافته است. به عبارتی هنرمند مسلمان به تقلید و محاکات امر الهی (که بنا به آیه فوق با هندسه، تمامی هستی را صورت بخشیده است)، آفرینش‌های هنری خود را تجسم و تجسد می‌بخشد و این به نحوی حضور همان هندسه الهی در اشیا و طبیعت است. در کتاب «قدر، نظریه هنر و زیبایی در تمدن اسلامی» (نشر سوره مهر) به تفصیل در این باب سخن گفته‌ایم و نیز در کتاب «فلسفه، هندسه و معماری» (نشر دانشگاه تهران) و در اینجا نیز قصد بیان تفصیلی آن را نداریم؛ اما اشاره به قاعده تناسب طلایی و عددی چون ۶۱۸ر۱ که به «امضای الهی» مشهور است و نیز مفاهیم عمیق فلسفی در باب هندسه، بیانگر نوعی هندسه پنهان در بطن عالم است و برای نگارنده به عنوان پژوهشگر حکمت هنر اسلامی، بحث ابوریحان بیرونی در این باب آن‌هم با قدمتی بیش از هزار و صد و پنجاه سال، بسیار جذاب، حکیمانه و نوعی تبیین هندسه نقوش و اشکال در سپیده‌دم ظهور اندیشه فلسفی در تمدن اسلامی است. شاید این بحث شگفت ابوریحان در ظهور هندسه نقوش که تبلوری عظیم و بی‌نظیر در تمدن اسلامی دارد، نقش داشته است؛ زیرا حقیقتا تمدن اسلامی چنان در بهره‌گیری از هندسه و عدد در هنر و معماری خویش اعجاز آفرید (و مهندسی‌ترین بنای عالم یعنی گنبد قابوس یکی از جلوه‌های آن است) که کمتر کسی می‌تواند این شکوه را بدون عقبه‌های نظری نیرومندی چون این رأی ابوریحان در آثارالباقیه باور کند.

بحث ابوریحان چیست؟

ابوریحان می‌گوید چون به طبیعت می‌نگریم، در بسیاری از نباتات و در اصل برگها و دانه‌های آنها، اشکال دوتایی و سه‌تایی می‌بینیم و نیز در حرکات کواکب و ایام مختلف شک‌های چهارگوش یا چهارگانه یافت می‌شود، همچنان که در برگهای گل و کاسبرگ گلها اشکال پنج‌گانه موجود است و نیز در دایره‌ها و در خانه زنبورعسل و دانه‌های برف شکل مسدس یا شش‌ضلعی دیده می‌شود (در باب ساختار شش‌ضلعی کندوی زنبور عسل که به الهام الهی ساخته می‌شود ـ بر بنیاد نص قرآن ـ و نیز نسبت تناسب طلایی و شش‌ضلعی در هنر و معماری ایران، در کتاب «فلسفه، هندسه و معماری» به تفصیل سخن گفته‌ایم).

بیرونی معتقد است اگر به آثار نفس و طبیعت بنگریم، همه شمارگان و اشکال آنها به نحوی یافت می‌شود، به‌ویژه در گلها و شکوفه‌ها: «و خاصه من الزهر و الاوراد» (متن عر