توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint دارای ۱۲۰ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

---

بخشی از متن پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint :

پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint

پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، از شخصیت‌های مبارز انقلاب اسلامی ، وزیر دفاع دولت موقت جمهوری اسلامی و فرمانده ستاد جنگ‌های نامنظم در جنگ عراق با ایران بود.

فهرست مندرجات

۱ – آیه قرآن درباره شهید
۲ – مقام شهید
۳ – تولد
۴ – تحصیلات
۵ – فعالیت‌های سیاسی
۶ – ادامه تحصیل
۷ – تاسیس جبهه ملی ایران در امریکا
۸ – تاسیس انجمن اسلامی دانشجویان در آمریکا
۹ – مبارزات مسلحانه
۱۰ – تاسیس حرکه المحرومین
۱۱ – کمک به محرومین
۱۲ – فعالیت‌ها بعد از بازگشت به وطن
۱۲.۱ – غائله کردستان
۱۲.۲ – وزارت دفاع
۱۲.۳ – نمایندگی مجلس شورای اسلامی
۱۲.۴ – تشکیل لشکرهای مردمی
۱۲.۵ – فعالیت ‌ها در دوران جنگ
۱۳ – فعالیت‌های اجتماعی
۱۳.۱ – در لبنان
۱۳.۲ – بازگشت به ایران
۱۳.۳ – در کردستان
۱۳.۴ – در خوزستان
۱۴ – پیروزی سوسنگرد
۱۵ – دیدار با امام امت
۱۶ – به سوی قربانگاه
۱۷ – شهادت
۱۷.۱ – توصیف شهادت چمران
۱۸ – ازدواج
۱۹ – خصوصیات اخلاقی
۲۰ – آثار
۲۱ – فهرست منابع
۲۲ – پانویس
۲۳ – منبع

آیه قرآن درباره شهید

من المؤمنین رجال صدقوا ما عاهدوا الله علیه فمنهم من قضی نحبه و منهم من ینتظر و مابدلوا تبدیلا.

[۱] احزاب/سوره۳۳، آیه۲۳.

مقام شهید

سخن گفتن از شهیدی با ابعاد گوناگون، از اسوه‌ای که جمع اضداد بود، از آهن و اشک، از شیر بیشه نبرد و عارف شب ‌های قیرگون، از پدر یتیمان و دشمن سرسخت کافران بسیار سخت بلکه محال است. سخن گفتن از شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، این مرد عمل و نه مرد سخن، این نمونه کامل هجرت ، جهاد و شهادت ، این شاگرد مکتب علی علیه‌السّلام؛ این مالک اشتر جنوب لبنان و حمزه کربلای خوزستان سخت و دشوار است. چرا که حتی نمی‌ توان یکی از ابعاد وجودی او را آن گونه که هست، توصیف کرد و نبایست انتظار داشت که بتوانیم تصویر کاملی در این مختصر از او ترسیم نماییم، که مردان و رهروان راه علی علیه‌السّلام و حسین علیه‌السّلام را با این کلمات مادی و معیارهای خاکی نمی‌ شود توصیف نمود و سنجید.

تولد

وی در ۱۳۱۰ش در قم به ‌دنیا آمد و از یک سالگی در تهران بزرگ شد.

[۲] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، «من جنگهای چریکی را باتفاق یزدی و قطب‌زاده در مصر فراگرفتم»، ج۱، ص۱۶، کیهان، ش ۱۰۷۸۴، ۲۷ مرداد ۱۳۵۸.

تحصیلات

چمران تحصیلات ابتدایی‌اش را در دبستان انتصاریه، نزدیک منطقه پامنار، گذراند و در دبیرستان دارالفنون و البرز دوره متوسطه را به پایان رساند.
طی تحصیل از شاگردان ممتاز به ‌شمار می‌آمد.
از پانزده سالگی در جلسات دینی، از جمله درس تفسیر قرآن آیت‌الله طالقانی در مسجد هدایت شرکت کرد.
وی در ۱۳۳۲ش در رشته الکترومکانیک دانشکده فنی دانشگاه تهران پذیرفته شد

[۳] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، «من جنگهای چریکی را باتفاق یزدی و قطب‌زاده در مصر فراگرفتم»، ج۱، ص۱۶، کیهان، ش ۱۰۷۸۴، ۲۷ مرداد ۱۳۵۸.

[۴] یادنامه اولین سالگرد شهادت سردار پرافتخار اسلام شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، (تهران)، ج۱، ص۱۱، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

و در دوران تحصیل، دانشجویی ممتاز، و به ‌ویژه مورد توجه و عنایت استادش، مهدی بازرگان ، بود.

[۵] مهدی بازرگان، خاطرات بازرگان- شصت سال خدمت و مقاومت، ج۱، ص۲۵۱، گفتگو با غلامرضا نجاتی، تهران ۱۳۷۵ـ۱۳۷۷ش.

فعالیت‌های سیاسی

پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ و سقوط دولت دکتر مصدق ، چمران به کمیته نهضت مقاومت ملی دانشکده فنی پیوست.
در واقعه ۱۶ آذر ۱۳۳۲، در اعتراض دانشجویان به دیدار ریچارد نیکسون (معاون رئیس‌جمهوری وقت امریکا) از ایران ، چمران مصدوم شد.
وی در دهمین سالگرد واقعه، مقاله مفصّلی در این باره نوشت که در نشریه «کنفرانس بین‌المللی دانشجویان» در امریکا به‌چاپ رسید.

[۶] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، «من جنگهای چریکی را باتفاق یزدی و قطب‌زاده در مصر فراگرفتم»، ج۱، ص۱۶، کیهان، ش ۱۰۷۸۴، ۲۷ مرداد ۱۳۵۸.

[۷] ابراهیم یزدی، «چمران عشق بود و صفا و وفا و صدق و وارستگی»، ص ۲۳ـ۲۴، در یادنامه شهید بزرگوار دکتر مصطفى چمران، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

[۸] شهید سرافراز دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، تهران- وزارت اطلاعات، ج۱، ص۵، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۷۸ش.

ادامه تحصیل

چمران پس از فارغ‌التحصیلی، در ۱۳۳۷ش با استفاده از بورس تحصیلی شاگردان ممتاز برای ادامه تحصیل راهی امریکا شد.
درجه کارشناسی‌ارشد مهندسی برق را از دانشگاه تگزاس گرفت و برای ادامه تحصیل به دانشگاه برکلی رفت و دوره دکتری در رشته الکترونیک و فیزیک پلاسما (مهندسی گرافت هسته‌ای) را با درجه ممتاز به پایان رساند.
وی در طی تحصیل به مبارزه سیاسی ـ اعتقادی خود ادامه داد و به ‌سبب این فعالیت‌ها بورس تحصیلی‌اش قطع شد.

[۹] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، «من جنگهای چریکی را باتفاق یزدی و قطب‌زاده در مصر فراگرفتم»، ج۱، ص۱۶، کیهان، ش ۱۰۷۸۴، ۲۷ مرداد ۱۳۵۸.

[۱۰] ابراهیم یزدی، «چمران عشق بود و صفا و وفا و صدق و وارستگی»، ص ۲۷، در یادنامه شهید بزرگوار دکتر مصطفى چمران، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

[۱۱] شهید سرافراز دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، تهران- وزارت اطلاعات، ج۱، ص۶، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۷۸ش.

[۱۲] یادنامه اولین سالگرد شهادت سردار پرافتخار اسلام شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، (تهران)، ج۱، ص۱۱ـ۱۲، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

تاسیس جبهه ملی ایران در امریکا

در دوران تحصیل در امریکا، وی و چند تن از دانشجویان، شاخه‌ای از جبهه ملی را با عنوان «جبهه ملی ایران در امریکا» تأسیس کردند و او به عضویت شورای مرکزی و هیئت اجرایی آن انتخاب شد .

[۱۳] مهدی بازرگان، خاطرات بازرگان- شصت سال خدمت و مقاومت، ج۲، ص۱۵۹ـ۱۶۰، گفتگو با غلامرضا نجاتی، تهران ۱۳۷۵ـ۱۳۷۷ش.

[۱۴] ابراهیم یزدی، «چمران عشق بود و صفا و وفا و صدق و وارستگی»، ص ۲۹،در یادنامه شهید بزرگوار دکتر مصطفى چمران، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

وی، همچنین به سبب تلاش فراوان در راه پیشبرد جنبش دانشجویی، در نهمین مجمع عمومی سازمان دانشجویان ایرانی در امریکا، که در دانشگاه برکلی در خرداد ۱۳۴۱/ ژوئن ۱۹۶۲ برگزار گردید، به عنوان نخستین عضو افتخاری و دائم سازمان برگزیده شد.

[۱۵] حمید شوکت، کنفدراسیون جهانی محصلین و دانشجویان ایرانی (اتحادیه ملی) از آغاز تا انشعاب، ج۱، ص۱۴۵ـ۱۴۶، تهران ۱۳۷۸ش.

تاسیس انجمن اسلامی دانشجویان در آمریکا

در اوایل دهه ۱۳۴۰ش/ ۱۹۶۰، چمران به همراه دانشجویان ایرانی و نیز دانشجویان مسلمان سایر کشورهای اسلامی، «انجمن اسلامی دانشجویان در امریکا و کانادا» را پایه‌گذاری کرد که به یکی از فعال‌ترین سازمانهای اسلامی در امریکا تبدیل شد.
از درون این انجمن، «گروه فارسی‌زبان» انجمن اسلامی دانشجویان شکل گرفت.

[۱۶] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، «من جنگهای چریکی را باتفاق یزدی و قطب‌زاده در مصر فراگرفتم»، ج۱، ص۱۶، کیهان، ش ۱۰۷۸۴، ۲۷ مرداد ۱۳۵۸.

[۱۷] ابراهیم یزدی، «چمران عشق بود و صفا و وفا و صدق و وارستگی»، ص ۳۷،در یادنامه شهید بزرگوار دکتر مصطفى چمران، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

مبارزات مسلحانه

پس از قیام پانزدهم خرداد ، چمران و دیگر اعضای اصلی شاخه نهضت آزادی ایران در خارج از کشور، مبارزه مسلحانه را راه‌حل مناسبی برای مبارزه با حکومت شاه دانستند و تصمیم گرفتند با تشکیل پایگاهی در کشورهای عربی (الجزایر و مصر)، گروهی از اعضا را برای آموزش مبارزه مسلحانه به این کشور‌ها اعزام کنند.
در پی این تصمیم، چمران و ابراهیم یزدی در ملاقاتی با سرکنسول مصر در واشنگتن، از دعوت وی برای سفر به مصر استقبال نمودند و با سفیر مصر در سوئیس نیز مذاکراتی کردند.
در ۱۳۴۳ش/۱۹۶۴ نخستین هیئت اعزامی با عنوان «سازمان مخصوص اتحاد و عمل» (سماع) برای آموزش راهی مصر شد.

[۱۸] مهدی بازرگان، خاطرات بازرگان- شصت سال خدمت و مقاومت، ج۲، ص۱۷۵ـ۱۷۸، گفتگو با غلامرضا نجاتی، تهران ۱۳۷۵ـ۱۳۷۷ش.

[۱۹] ابراهیم یزدی، «چمران عشق بود و صفا و وفا و صدق و وارستگی»، ص ۳۹ـ۴۰،در یادنامه شهید بزرگوار دکتر مصطفى چمران، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

[۲۰] افشین متین، کنفدراسیون تاریخ جنبش دانشجویان ایرانی در خارج از کشور ۵۷ـ ۱۳۳۲، ج۱، ص۱۹۹ـ۲۰۰، ترجمه ارسطو آذری، تهران ۱۳۷۸ش.

برنامه‌های آموزشی در مصر تا ۱۳۴۵ش ادامه یافت ولی به دلیل جنگِ تبلیغاتی مصر علیه تمامیت ارضی ایران، روابط «سماع» با دولت مصر تیره شد و ستاد عملیات به لبنان منتقل گشت.
استقرار در لبنان نیز طولی نکشید، زیرا جنگ شش روزه اعراب و اسرائیل (۱۹۶۷) اوضاع لبنان را آشفته کرد و افزون بر آن تیرگی روابط ایران و لبنان در ۱۳۴۶ش، که به قطع رابطه دو کشور انجامید، ادامه فعالیت اعضای نهضت را غیرممکن ساخت و درنتیجه فشارِ دولت لبنان، آنان مجبور به ترک این کشور شدند.
چمران به امریکا بازگشت، ولی در اواخر ۱۳۴۹ش بار دیگر برای ادامه مبارزه سیاسی و به دعوت امام موسی صدر ، رهبر شیعیان لبنان، راهی لبنان شد و در جنوب آن اقامت گزید و از همان‌جا با فلسطینی‌ها در ارتباط بود.

تاسیس حرکه المحرومین

او با همکاری امام‌موسی‌صدر «حرکه المحرومین» و شاخه نظامی آن، اَمَل، را پایه‌ریزی کرد و مدیریت مدرسه صنعتی جبل‌عامل را در صور به عهده گرفت.
پس از ربوده شدن امام‌موسی صدر، چمران به‌عنوان یکی از اعضای اصلی رهبری حرکهالمحرومین برگزیده شد.

[۲۱] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، لبنان: گزیده‌ای از مجموعه سخنرانی‌ها و دست‌نوشته‌های شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint درباره لبنان، ص۸۴،تهران ۱۳۷۶ش.

[۲۲] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، لبنان: گزیده‌ای از مجموعه سخنرانی‌ها و دست‌نوشته‌های شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint درباره لبنان، ص۹۱،تهران ۱۳۷۶ش.

[۲۳] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، «من جنگهای چریکی را باتفاق یزدی و قطب‌زاده در مصر فراگرفتم»، ج۱، ص۳، کیهان، ش ۱۰۷۸۴، ۲۷ مرداد ۱۳۵۸.

[۲۴] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، «من جنگهای چریکی را باتفاق یزدی و قطب‌زاده در مصر فراگرفتم»، ج۱، ص۱۶، کیهان، ش ۱۰۷۸۴، ۲۷ مرداد ۱۳۵۸.

[۲۵] مهدی بازرگان، خاطرات بازرگان- شصت سال خدمت و مقاومت، ج۲، ص۱۸۰ـ۱۸۲، گفتگو با غلامرضا نجاتی، تهران ۱۳۷۵ـ۱۳۷۷ش.

[۲۶] یادنامه اولین سالگرد شهادت سردار پرافتخار اسلام شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، (تهران)، ج۱، ص۱۳، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

او در اقامت هشت ساله‌اش در لبنان، بیشتر وقایع سیاسی و انقلابی آن‌جا را زیر نظر داشت.
وی در مرکز سازمان امل در جنوب‌شرقی بیروت در منطقه شِیاح، از مناطق فقیرنشین شیعیان ، مجدّانه فعالیت می‌کرد و برای تربیت جوانان مسلمانِ شیعه و ارائه درس‌های اسلامی، سازمانهای اسلامی دانشجویان را در بیروت و شهرهای جنوبی لبنان، به شیوه انجمن‌های اسلامی دانشجویان، تأسیس کرد که بعد‌ها جوانانِ این مراکز هسته اولیه حرکه المحرومین را به‌وجود آوردند.

[۲۷] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، لبنان: گزیده‌ای از مجموعه سخنرانی‌ها و دست‌نوشته‌های شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint درباره لبنان، ص۲۰،تهران ۱۳۷۶ش.

[۲۸] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، لبنان: گزیده‌ای از مجموعه سخنرانی‌ها و دست‌نوشته‌های شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint درباره لبنان، ص۵۷،تهران ۱۳۷۶ش.

[۲۹] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، لبنان: گزیده‌ای از مجموعه سخنرانی‌ها و دست‌نوشته‌های شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint درباره لبنان،ص۸۴، تهران ۱۳۷۶ش.

[۳۰] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، «گزارشی از لبنان در نامه به مهندس بازرگان»، ج۱، ص۲۹۹، در یادنامه شهید بزرگوار دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، به‌کوشش ابراهیم یزدی، تهران: قلم، ۱۳۸۳ش.

کمک به محرومین

چمران در کمک به مردم فقیر لبنان نیز نقش مؤثری داشت، از جمله در صور برای شیعیان فقیر کارگاه قالی‌بافی دایر کرد.

[۳۱] اکبر هاشمی رفسنجانی، هاشمی رفسنجانی: دوران مبارزه، ج۱، ص۲۷۹، زیرنظر محسن هاشمی، تهران ۱۳۷۶ش.

فعالیت‌ها بعد از بازگشت به وطن

پس از پیروزی انقلاب اسلامی (بهمن ۱۳۵۷)، چمران پس از ۲۳ سال دوری از وطن به ایران بازگشت نخستین اقدام او راه‌اندازی اولین دوره آموزش سپاه پاسداران بود که خود تربیت اعضا را به‌ عهده گرفت و پس از انتصاب به سمت معاونت نخست‌وزیر، به حل و فصل مسائل مناطق بحرانی کشور پرداخت.

[۳۲] شهید سرافراز دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، تهران- وزارت اطلاعات، ج۱، ص۱۸، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۷۸ش.

غائله کردستان

با گذشت هشت روز از پیروزی انقلاب اسلامی، آشوب و جنگ مسلحانه در کردستان آغاز شد و چمران به همراه سرتیپ فلاحی، فرمانده نیروی زمینی، مأموریت یافت تا با شیوه‌های مسالمت‌آمیز بحران را رفع نماید.
او پس از حل‌وفصل قضیه مریوان ، مأمور آرام‌سازی پاوه و دیگر شهرهای کردستان شد.
غائله کردستان سرانجام با ورود ارتش به منطقه و استقامت چمران و نیروهای محلی فروکش کرد.

[۳۳] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، کردستان، ج۱، ص۳۰ به بعد، تهران ۱۳۸۱ش.

وزارت دفاع

چمران پس از بازگشت به تهران به پیشنهاد شورای انقلاب و به فرمان امام خمینی در آبان ۱۳۵۸ به وزارت دفاع منصوب شد.
او برنامه‌هایی را برای دگرگونی و اصلاح در ارتش پی‌ریزی کرد که یکی از مهم‌ترین آن‌ها توجه به صنایع و تحقیقات دفاعی بود.

[۳۴] شهید سرافراز دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، تهران- وزارت اطلاعات، ج۱، ص۲۵، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۷۸ش.

وی همچنین یکی از سه عضو هیئتی بود که پس از برقراری آرامش نسبی در کردستان، برای اصلاحات و سازندگی و مذاکرات سیاسی با گروه‌ها و مردم کردستان راهی منطقه شدند.

[۳۵] مهدی بازرگان، خاطرات بازرگان- شصت سال خدمت و مقاومت، ج۲، ص۱۳۰، گفتگو با غلامرضا نجاتی، تهران ۱۳۷۵ـ۱۳۷۷ش.

نمایندگی مجلس شورای اسلامی

چمران، در نخستین دور انتخابات مجلس شورای اسلامی ، با بیش از یک میلیون رأی به نمایندگی مردم تهران انتخاب شد و براساس حکم امام خمینی در اردیبهشت ۱۳۵۹، نماینده و مشاور رهبر انقلاب در شورای عالی دفاع شد.

[۳۶] شهید سرافراز دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، تهران- وزارت اطلاعات، ج۱، ص۲۵ـ۲۶، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۷۸ش.

تشکیل لشکرهای مردمی

چمران براساس تجارب نظامی‌اش پیش از شروع جنگ عراق با ایران ، با توجه به ناامنی مرز‌ها به‌ویژه مرزهای غربی، پیشنهاد تشکیل لشکرهایی ده هزار نفری از نیروهای مردمی را داد که به تصویب شورای انقلاب رسید و ارتش نیز موظف به همکاری شد، ولی به‌ سبب موافق نبودن رئیس ستاد مشترک وقت، این طرح به تعویق افتاد.

[۳۷] شهید سرافراز دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، تهران- وزارت اطلاعات، ج۱، ص۲۸، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۷۸ش.

فعالیت ‌ها در دوران جنگ

با شروع جنگ، چمران به همراه شماری از رزمندگانی که در کردستان جنگیده بودند، برای ساماندهی نیروهای مردمی در برابر حملات عراق راهی اهواز شد و در نخستین شب ورود، اولین حمله چریکی را به تانک‌های دشمن، که اهواز را محاصره کرده بودند، آغاز کرد.
یکی از اقدامات مهم وی، تشکیل ستاد جنگ‌های نامنظم در اهواز بود تا در جبهه‌های غرب و جنوب اهواز خط دفاعی به‌وجود آورد.
این ستاد با سازماندهی گروهی از رزمندگان داوطلب، واحد مهندسی فعالی را راه‌اندازی کرد که یکی از برنامه‌های آن احداث جاده‌های نظامی در مناطق مختلف و ایجاد آبراهه‌ای برای تغییر مسیر رود کارون به سوی دشمن برای محافظت از اهواز بود.

[۳۸] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، رقصی چنین میانه می‌دانم آرزوست،مقدمه مهدی چمران، ص ۹ـ۱۰، تهران ۱۳۸۰ش.

[۳۹] یادنامه اولین سالگرد شهادت سردار پرافتخار اسلام شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، (تهران)، ج۱، ص۱۶، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

همچنین به ایجاد هماهنگی بین ارتش و سپاه و نیروهای داوطلب مردمی پرداخت که در روند مقاومت اهواز نتایج ثمربخشی داشت.

[۴۰] یادنامه اولین سالگرد شهادت سردار پرافتخار اسلام شهید دکتر پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، (تهران)، ج۱، ص۱۶، بنیاد شهید چمران، ۱۳۶۱ش.

چمران در آزادسازی سوسنگرد و تپه‌های اللّه‌اکبر (در اردیبهشت ۱۳۶۰) شرکت داشت.

[۴۱] پاورپوینت کامل مصطفی چمران ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint، رقصی چنین میانه می‌دانم آرزوست،مقدمه مهدی چمران، ص۱۲ـ۱۳، تهران ۱۳۸۰ش.

فعـالیت‌های اجتماعی

از ۱۵سالگی در درس تفسیر قرآن مرحوم آیت الله طالقانی ، در مسجد هدایت، و درس فلسفه و منطق استاد شهید مرتضی مطهری و بعضی از اساتید دیگر شرکت می‌ کرد و از اولین اعضاء انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تهران بود. در مبارزات سیاسی دوران دکتر مصدق از مجلس چهاردهم تا ملی شدن صنعت نفت شرکت داشت و از عناصر پرتلاش در پاسداری از نهضت ملی ایران در کشمکش ‌های مرگ و حیات این دوره بود. بعد از کودتای ننگین ۲۸ مرداد و سقوط حکومت دکتر مصدق، به نهضت مقاومت ملی ایران پیوست و سخت ‌ترین مبارزه ‌ها و مسئولیت ‌های او علیه استبداد و استعمار شروع شد و تا زمان مهاجرت از ایران ، بدون خستگی و با همه قدرت خود، علیه نظام طاغوتی شاه جنگید و خطرناک ‌ترین ماموریت ‌ها را در سخت ‌ترین شرایط با پیروزی به انجام رسانید. در امریکا، با همکاری بعضی از دوستانش، برای اولین بار انجمن اسلامی دانشجویان امریکا را پایه ریزی کرد و از مؤسسین انجمن دانشجویان ایرانی در کالیفرنیا و از فعالین انجمن دانشجویان ایرانی در امریکا به شمار می‌رفت که به دلیل این فعالیت ‌ها، بورس تحصیلی شاگرد ممتازی وی از سوی رژیم شاه قطع می‌ شود. پس از قیام خونین ۱۵ خرداد سال ۱۳۴۲ و سرکوب ظاهری مبارزات مردم مسلمان به رهبری امام خمینی رحمه‌الله‌علیه دست به اقدامی جسورانه و سرنوشت ساز می‌زند و همه پل ‌ها را پشت سر خود خراب می‌ کند و به همراه بعضی از دوستان مؤمن و هم فکر، رهسپار مصر می‌شود و مدت دو سال، در زمان عبدالناصر، سخت‌ترین دوره ‌های چریکی و جنگ ‌های پارتیزانی را می‌ آموزد و به عنوان بهترین شاگرد این دوره شناخته می‌شود و فوراً مسئولیت تعلیم چریکی مبارزان ایرانی به عهده او گذارده می‌ شود. به علت برخورداری از بینش عمیق مذهبی، از ملی گرایی ورای اسلام گریزان بود و وقتی در مصر مشاهده کرد که جریان ناسیونالیسم عربی باعث تفرقه مسلمین می‌ شود، به جمال عبدالناصر اعتراض کرد و ناصر ضمن پذیرش این اعتراض گفت که جریان ناسیونالیسم عربی آن قدر قوی است که نمی‌توان به راحتی با آن مقابله کرد و با تاسف تاکید می‌ کند که ما هنوز نمی‌ دانیم که بیشتر این تحریکات از ناحیه دشمن و برای ایجاد تفرقه در بین مسلمانان است. به دنبال آن، به چمران و یارانش اجازه می‌ دهد که در مصر نظرات خود را بیان کنند.

در لبنـان

بعد از وفات عبدالناصر، ایجاد پایگاه چریکی مستقل، برای تعلیم مبارزان ایرانی، ضرورت پیدا می‌کند و لذا دکتر چمران رهسپار لبنان می‌ شود تا چنین پایگاهی را تاسیس کند. او به کمک امام موسی صدر ، رهبر شیعیان لبنان، حرکت محرومین و سپس جناح نظامی آن، سازمان «امل» را براساس اصول و مبانی اسلامی پی ریزی نموده که در میان توطئه ‌ها و دشمنی ‌های چپ و راست، با تکیه بر ایمان به خدا و با اسلحه شهادت، خط راستین اسلام انقلابی را پیاده می‌ کند و علی گونه در معرکه ‌های مرگ و حیات به آغوش گرداب خطر فرو می‌ رود و در طوفان ‌های سهمناک سرنوشت، حسین وار به استقبال شهادت می‌تازد و پرچم خونین تشیع را در برابر جبارترین ستم گران روزگار، صهیونیزم اشغال گر و هم دستان خونخوار آنها، راست گرایان (فالانژ)؛ به اهتزاز در می‌ آورد و از قلب بیروت سوخته و خراب تا قله ‌های بلند کوه ‌های جبل عامل و در مرزهای فلسطین اشغال شده از خود قهرمانی ‌ها به یادگار گذاشته؛ در قلب محرومین و مستضعفین شیعه جای گرفته و شرح این مبارزات افتخارآمیز با قلمی سرخ و به شهادت خون پاک شهدای لبنان، بر کف خیابان ‌های داغ و بر دامنه کوه ‌های مرزی اسرائیل برای ابد ثبت گردیده است.

بازگشت به ایران

دکتر چمران با پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی ایران، بعد از ۲۳ سال هجرت ، به وطن باز می‌ گردد. همه تجربیات انقلابی و علمی خود را در خدمت انقلاب می‌ گذارد؛ خاموش و آرام ولی فعالانه و قاطعانه به سازندگی می‌پردازد و همه تلاش خود را صرف تربیت اولین گروه ‌های پاسداران انقلاب در سعدآباد می‌ کند. سپس در شغل معاونت نخست وزیر در امور انقلاب شب و روز خود را به خطر می‌ اندازد تا سریع تر و قاطعانه تر مسئله کردستان را فیصله دهد تا اینکه بالاخره در قضیه فراموش ناشدنی «پاوه» قدرت ایمان و اراده آهینن و شجاعت و فداکاری او بر همگان ثابت می‌گردد.

در کردستـان

در آن شب مخوف پاوه، همه امید‌ها قطع شده بود و فقط چند پاسدار مجروح، خسته و دل شکسته در میان هزاران دشمن