پاورپوینت کامل بازخوانی پنج دهه جنبش دانشجویی ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل بازخوانی پنج دهه جنبش دانشجویی ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint دارای ۱۲۰ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل بازخوانی پنج دهه جنبش دانشجویی ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

بخشی از متن پاورپوینت کامل بازخوانی پنج دهه جنبش دانشجویی ۱۲۰ اسلاید در PowerPoint :

۲

جستجو در یافتن نخستین بارقه ها و نقطه عطف انقلاب اسلامی چندان سهل نیست; همچنان که کنکاش در راه یافتن مؤثرترین
عوامل در شکل گیری و به ثمر رسیدن انقلاب، بس دشوار است . از آن رو که انقلاب، پیروزی خود را مرهون مشارکت همه اقشار و
گروه های جامعه از خرداد ۴۲ (و حتی پیش از آن) تا بهمن ۵۷ می داند . در عین حال، نمی توان از تاثیر انقلاب بر گروه های مختلف
سخن به میان نیاورد . بدان جهت که فضای حاکم بر جامعه چه در دوران انقلاب و چه پس از آن به گونه ای بوده که امکان بی
تفاوتی و عدم حضور در برهه های سرنوشت ساز برای افراد جامعه وجود نداشته و آنان را به مشارکت فعالانه در همه عرصه ها
ترغیب نموده است . در میان اقشار و گروه های جامعه، نقش برخی به لحاظ ویژگی های موقعیتی و فضای خاصی که در آن قرار
داشتند، بارزتر و روشن تر از سایرین است .

دانشجویان را می توان یکی از گروه هایی دانست که به جهت آشنایی و آگاهی بیشتر از جریانات سیاسی – اجتماعی، حضور آنان در
تمامی صحنه های انقلاب به شکلی گسترده، بارز است . این حضور از سال ها پیش از انقلاب با شکل گیری جنبش دانشجویی آغاز
گردید . این جنبش با تاثر از جریان روشنفکری و تجددخواهی متاثر از رشد علمی جهان غرب از یک سو، و شکل گیری جریان های
کمونیستی از سویی دیگر آغاز گردید . لیکن پس از چندی با انگیزه احیای تفکر دینی و رد روشنفکری غربی و الحاد شرقی در
بستر تاریخ انقلاب اسلامی و در دانشگاه تهران رخ نمود . آنچه این حضور را تداوم می بخشید، پیام های شورانگیز رهبر انقلاب
مبتنی بر استقامت تا دست یابی به پیروزی بود و همان پیام ها، ۱۳ آبان ۵۷ را که اوج جریانات دانشجویی (قبل از انقلاب) بود، رقم
زد . حضور به موقع و در عین حال فعالانه دانشجویان، پس از انقلاب در همه عرصه ها به ویژه جنگ و جهاد سازندگی، به یاد ماندنی
است و همچنان پس از گذشت بیست سال از انقلاب، شاهد این حضور فعال و سرنوشت ساز در برهه های پر فراز و نشیب انقلاب
هستیم .

جنبش دانشجویی در دهه های نخستین تولد

هر چند پیش از دهه سی هم تک برخوردهای سیاسی را می توان در دانشگاه های ایران مشاهده کرد، اما تقویم جنبش دانشجویی
ایران از ابتدای دهه ۳۰ آغاز می شود . در فاصله ۱۳۲۸ – ۱۳۳۰ که دوره مبارزات نهضت ملی شدن نفت است، دو دانشگاه ایران، یعنی
تبریز و تهران، فعال هستند . هر چند جو دانشگاه بیشتر در اختیار حزب توده و کمونیست ها بود، اما مرز بندی آنها با مسلمان ها
شدید نبود . از این رو، حسین مکی، یکی از اعضای کابینه مصدق، که وارد دانشگاه تبریز می شود با استقبال پر شوری مواجه
می گردد و او را روی دست بلند می کنند .

نخست وزیری مصدق جمعا دو سال و چهار ماه طول کشید و با کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ دولت او سقوط کرد . در دانشگاه های
تهران و تبریز تظاهرات دامنه داری به عنوان اعتراض به بر کناری دکتر مصدق انجام گرفت که منجر به دستگیری عده ای از
دانشجویان شد . در آذر ۱۳۳۲ در اعتراض به برقراری روابط سیاسی ایران و انگلیس، دانشجویان دانشکده فنی دانشگاه تهران
ست به تظاهرات زدند که پلیس آنها را محاصره کرد و با ورود به دانشکده، بر روی دانشجویان آتش گشود . دو روز بعد یعنی در روز
۱۶ آذر، ریچارد نیکسون معاون رئیس جمهور امریکا به اتفاق همسرش به تهران آمد که تظاهرات وسیعی در اعتراض به ورود او و
نیز به مناسبت بزرگداشت شهدای دانشکده فنی برگزار شد که منجر به زد و خورد شدید پلیس و مردم گردید . در جریان این
حوادث سه تن از دانشجویان به شهادت رسیدند و عده ای بازداشت شدند . به همین جهت، روز ۱۶ آذر از آن سال به بعد به عنوان
مبدا جنبش دانشجویی ایران ثبت شده است و همه ساله دانشگاه ها با برگزاری مراسمی در تجلیل از شهدای ۱۶ آذر به حیات خود
ادامه داده اند که اغلب منجر به برخوردهایی با رژیم استبدادی شاه شده است .

سال های پس از جنگ جهانی دوم، عصر انقلاب خیزی بود، و در سال ۱۳۳۸ امریکا برای جلوگیری از گسترش امواج انقلابی در
کشورهای وابسته، برای این قبیل از کشورها طرح های اصلاحی ارائه کرد . پس از آن در ایران دولت شریف امامی با شعار مبارزه با
فساد و انجام اصلاحات، آزادی احزاب و برگزاری انتخابات به قدرت رسید .

لایحه اصلاحات ارضی هم در همین راستا به مجلس رفت، اما به دلیل عدم موافقت آیت الله بروجردی و تا حدی بی میلی شخص
شاه که خود از ملاکان بزرگ بود، بحث اصلاحات ارضی متوقف شد . در اردیبهشت ۱۳۴۰ دکتر امینی به توصیه امریکایی ها به
قدرت رسید تا اصلاحات ارضی را قاطعانه اجرا کند، زیرا با در گذشت آیت الله بروجردی در فروردین همان سال، مانع اصلی این
کار هم برداشته شده بود . امینی همچنین اقداماتی را برای به انحراف کشانیدن جنبش دانشجویی انجام داد . او به دانشگاه تبریز
سفر کرد و به ایراد سخنرانی پرداخت و گفت: «جبهه ملی در هیچ حکومتی مانند حال، آزادی نداشته است .» امینی می خواست با
رهنمود و اشاره امریکایی ها تظاهر به اجرای یک رفرم سیاسی در حد مشارکت دادن جبهه ملی (که به دلیل انتسابش به مصدق از
محبوبیت برخوردار بود) بنماید; در حالی که در آن زمان جبهه ملی به دلیل تبدیل شدن به یک ابزار سیاسی، محبوبیت گذشته را
از دست داده بود . به همین دلیل گروهی که دارای تمایلات دینی و استقلال سیاسی بودند از جبهه ملی جدا شدند . مؤسسین این
گروه که نهضت آزادی ایران نام گرفت و در ۲۷ اردیبهشت ۴۱ اعلام موجودیت کرد، عبارت بودند از: آیت الله طالقانی، مهندس
بازرگان و دکتر یدالله سحابی . پایگاه اصلی نهضت آزادی، دانشگاه ها بود و بازرگان سال ها بود که با نوشتن کتاب هایی در دفاع
علمی از مذهب، به یاری جوانان در برابر تفکر الحادی غربی و کمونیستی شتافته بود .

در تیر ماه ۱۳۴۱، در اثر اختلافات شاه و امینی، اسدالله علم به نخست وزیری دست یافت . مهم ترین اقدام علم، تصویب لایحه
انجمن های ایالتی و ولایتی بود که طی آن شر ط مسلمان بودن و ذکوریت برای انتخاب کننده و انتخاب شونده حذف و به جای
سوگند به کلام الله مجید، سوگند به کتاب آسمانی گذاشته شد که مجوزی برای دست یابی فرقه های مذهبی دیگر به قدرت بود .
این مصوبه با اعتراض علمای قم مواجه شد، و هر چند دولت لغو تصویب نامه را اعلام کرد، اما امام خمینی (ره) از علما خواست تا
اعلام و انتشار رسمی خبر لغو تصویب نامه، مبارزه را ادامه دهند . در دانشگاه تهران تظاهرات وسیعی به حمایت از علمای قم و
اعتراض به مصوبه دولت انجام شد و در دانشگاه تبریز یکی از استادان با اغتنام از فرصت به وجود آمده در تظاهرات دانشجویان،
روی چهار پایه ای رفته و طی سخنرانی، مسئله لزوم ملی بودن نفت و حراج آن توسط شاه را مطرح کرد که با حمله پلیس دستگیر
شد و چون دانشجویان کلاس ها را تعطیل کردند و به اعتراض پرداختند، ۴۸ ساعت بعد، این استاد دانشگاه را آزاد کردند .

در ۱۹ دیماه ۴۱، شاه اصول ششگانه انقلاب سفید را اعلام کرد و در اول بهمن ۱۳۴۱ اعلامیه مراجع و روحانیون به ویژه امام خمینی
(ره) که یکی از مدرسین برجسته قم بودند، در تحریم رفراندم منتشر شد . علی رغم این مخالفت ها، در ۶ بهمن ۴۱، رژیم رفراندم
خود را برگزار کرد و رئیس جمهور امریکا به شاه تبریک گفت . با فرا رسیدن نوروز سال ۴۲ (در پایان سال ۴۱) امام خمینی (ره)
طی پیامی خطاب به علمای شهرها، عید نوروز را عزا اعلام کرده و به دنبال آن موجی از شورش در توده مردم برخاست . در اثر
درگیری که در مدرسه فیضیه به وقوع پیوست و عده ای به شهادت رسیدند، مراسم چهلم شهدای فیضیه مقارن شد با محرم .
امام خمینی (ره) در ۱۴ خرداد، سخنرانی مفصل و شدیداللحنی علیه حکومت ایران کردند که بامداد ۱۵ خرداد توسط ماموران
دستگیر و به تهران انتقال یافتند . به دنبال آن، شورش عظیمی در تهران و قم برخاست; به گونه ای که پلیس مجبور شد، دانشگاه
تهران را تعطیل کند .

قیام سال ۴۲ جو خفقان و سیاست گریزی را در دانشگاه ها و در سطح جامعه شکست . در تهران و تبریز از آن پس میان دانشجویان
مسلمان با روحانیون پیوندی برقرار شد . در جریان مبارزات سال ۴۲ بر سر راه دانشگاه تهران توسط دانشجویان پلاکاردی نصب
شد با شعار «اصلاحات آری، دیکتاتوری نه » . در روز ۱۷ فروردین سال ۴۳ امام خمینی (ره) رسما آزاد شده و به قم باز گشتند; اما در
پی تصویب لایحه کاپیتولاسیون در مجلس شورا که در پی پیشنهاد دولت حسنعلی منصور انجام گرفت، امام خمینی (ره) با مقامات
بلند روحانی در قم جلسه ای تشکیل داده، نمایندگانی را به شهرها فرستادند و آنها مردم را آماده اعتراض کردند .

صبح روز ۱۲ آبان ۴۳ عده زیادی از شهرهای مختلف برای شنیدن سخنرانی امام خمینی راهی قم شدند . ایشان با چهره ای
برافروخته در سخنرانی خود چنین فرمودند: «ایران دیگر عید ندارد، عید ایران را عزا کردند، ما را فروختند، عزت ما را پایکوب
کردند» سپس در حالی که جمعیت می گریست، امام خمینی (ره) علیه آمریکا، انگلیس و اسرائیل هم سخنانی ایراد کردند . به
دنبال آن اعتراضات مردمی پدید آمد و ماموران حکومت، شب ۱۳ آبان امام خمینی (ره) را دستگیر و به ترکیه تبعید کردند و
واکنش های مردمی را سرکوب و عده زیادی را به شهادت رساندند . پس از تبعید امام خمینی (ره) این تصور قوت گرفت که باید
جواب خشونت را با خشونت پاسخ گفت . از این زمان به بعد گروه های مختلفی با روش مبارزه مسلحانه به وجود آمدند . گروهی از
جوانان مذهبی عضو نهضت آزادی نیز از این گروه جدا شده، سازمانی را با هدف مبارزه چریکی به وجود آوردند . از این رو، از سال
۱۳۴۴ به بعد، جو سیاسی دانشگاه ها رادیکالیزه شد، اما فعالیت ها و تشکل های سیاسی علنی در محیط دانشگاه ها وجود نداشت و
افراد مذهبی عمدتا در هیئت های مذهبی و انجمن های دینی که مسایل قرآنی، اخلاقی و دینی در آنها مطرح بود، با یکدیگر
ارتباط داشتند و تا سال ۱۳۴۷ و ۱۳۴۸ در اثر خفقان شدید، تحرک سیاسی قابل توجهی در سطح دانشگاه ها دیده نمی شود .

فضای فرهنگی دانشگاه ها نیز متناسب با فرهنگ حکومتی بود . هدف از تحصیل اخذ مدرک بود و در محیط دانشگاه حتی
فعالیت مذهبی جدی صورت نمی گرفت . در مهر ماه ۱۳۴۸ رئیس دانشگاه شیراز طی بخشنامه ای ورود دختران با پوشش چادر را
به دانشگاه ممنوع اعلام کرد . دانشجویان مسلمان دانشگاه شیراز اطلاعیه ای در اعتراض به اقدامات ضد اسلامی مسئولان
دانشگاه منتشر کردند و روحانیون شهر نیز با خودداری از اقامه نماز جماعت دست به اعتصاب زدند . این اقدامات موجب
عقب نشینی حکومت شده، منع ورود دانشجویان با حجاب به دانشگاه لغو شد . در اسفند همین سال دانشجویان دانشگاه تهران در
اعتراض به افزایش بهای بلیط اتوبوس، اتوبوس های شرکت واحد را در مقابل دانشگاه سنگباران کردند که منجر به درگیری با
پلیس و کشته و مجروح شدن عده ای از دانشجویان شد و دانشگاه تهران تعطیل گردید . این اعتراض غیر سیاسی که دانشجویان
زیادی در آن شرکت کرده بودند، حال و هوای دیگری یافت و دانشجویان دانشگاه های تهران با برپایی تظاهرات خواستار آزادی
بازداشت شدگان گردیدند .

در این دوران در دانشگاه ها اعتراضات صنفی هم وجود داشت که نمونه آن اعتصاب ۱۳/۳/۱۳۴۹ دانشجویان شیراز در اعتراض به
افزایش شهریه بود . در آذر ماه ۴۹ دانشجویان دانشگاه تهران تظاهراتی در اعتراض به مشکلات صنفی و عدم آزادی در کشور به راه
انداختند و با سر دادن شعارهایی علیه انقلاب سفید شاه و ملت، نظیر: «مرگ بر این سفیدی انقلاب، مرگ بر انقلاب فرمایشی »
فصل جدیدی را در مبارزه گشودند . به دعوت مراجع سرشناس تقلید، نیز در هماهنگی و همسویی با دانشجویان درسهای حوزه
علمیه قم تعطیل شد .

در سال ۱۳۴۹ اگر چه پاره ای اقدام مسلحانه از سوی سازمان های چریکی صورت گرفت، و از سویی دیگر مرحوم دکتر شریعتی
افکار دانشجویان را به خود جلب کرده بود و همچنین شهادت آیت الله سعیدی سرفصل جدیدی در جنبش داشنجویی رقم زد، اما
شدت خفثان هنوز به حدی بود که دانشجویان از انجام اقدامات فراگیر درمانده بودند; لذا اغلب اعتراضات جنبه صنفی پیدا
می کرد . از نظر حکومت اعتراضات صنفی در دانشگاه می توانست تمرینی برای حرکت های سیاسی باشد که چنین برداشتی از
حرکت های صنفی دانشجویان صحیح هم بود از این رو، حکومت از آن جلوگیری می کرد . حرکت های صنفی این امتیاز را داشتند
که عده وسیع تری از دانشجویان را پوشش داده، از نظر مانور تبلیغاتی – روانی مؤثر می افتادند .

از نظر فرهنگی هم تلاش وسیعی برای استحاله دانشجویان و ترویج ابتذال صورت می گرفت . سالن های دانشگاهی که برای
کنفرانس های علمی تاسیس شده بود، از نظر متصدیان امور، مکان مناسبی برای اجرای مراسم و برنامه های مغایر با فرهنگ و
مذهب جامعه ایران بود . در سال ۴۹ قرار بود تالار خواجه رشید الدین فضل الله (تالار وحدت) دانشگاه تبریز که به تازگی ساخت
آن به اتمام رسیده بود، توسط یکی از خوانندگان هرزه زن افتتاح شود که دستخوش حریق شد . اجرای مراسم رقص و دانسینگ
در این دانشگاه نیز سابقه داشت . دانشجویان در مقابل این تلاشها مقاومت می کردند . هر چند تعداد آنها اندک بود، اما همین
مقاومت ها خود به محوری برای ارتباط و تجمع دانشجویان تبدیل می شد .

جنبش دانشجویی در دهه سوم فعالیت

از آغاز سال ۱۳۵۰ فعالیت های سازمان های چریکی رو به گسترش نهاد . در ۱۴/۱/۵۰ چند ناشناس به سر پاسبان کلانتری قلهک
حمله کردند و مسلسل وی را ربودند . در ۱۵/۱/۵۰ پنجاه نفر در یک درگیری مسلحانه در سیاهکل (جنگل های شمال کشور)
دستگیر شدند . به موازات حرکت های چریکی، در دانشگاه ها نیز تحرکات سیاسی شدت می گرفت . در ۱۱ اردیبهشت ۱۳۵۰
دانشجویان دانشگاه تهران علیه جشن های ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی دست به تظاهرات زدند و پلیس با حمله به دانشجویان حدود
دویست نفر را دستگیر کرد . متعاقب آن، در پی درخواست درخواست مقامات دانشگاه ها و برای سرکوب دانشجویان، پلیس در
دانشگاه ها مستقر شد . دانشجویان دانشگاه صنعتی و دانشجویان هنر سرای عالی نارمک نیز دست به تظاهراتی علیه رژیم زدند .
در پی این حوادث امام خمینی (ره) نیز در نجف ضمن بیاناتی از ملت ایران خواستند که به مبارزه با جشن های ۲۵۰۰ ساله
برخیزند . در اواخر مهرماه سال ۵۰ دانشکده فنی دانشگاه تبریز به دنبال دو هفته اعتصاب و تحصن دانشجویان، تعطیل گردید . در
بهمن ماه همین سال عده ای از اعضای دستیگرشده، محاکمه و اعدام گردیدند .

سال ۱۳۵۰ را می توان نقطه عطفی در انتقال از دهه چهل به دهه پنجاه دانست . ایران در این سال در اوج خفقان بود . هیچ تجمع
سیاسی وجود نداشت و تنها دو حزب «ایران نوین » و «حزب مردم » که کاملا حکومتی بودند فعالیت داشتند و نیروی مستقلی
امکان عرض اندام نداشت . افراد مذهبی آگاه و انقلابی در محیط دانشگاه ها نه تنها به شدت در اقلیت و موضع ضعف قرار داشتند،
بلکه در برابر مباحث تئوریک و ایدئولوژیک نیز فاقد نظام فکری کاملی بودند . سال ۱۳۵۰ سال ظهور شریعتی بود . بحث های
ایدئولوژیک او به عنوان یک متفکر مسلمان و سیاسی مخالف رژیم، پاسخی بود به نیازهای مبرم زمان و متوقف ساختن موج
گرایش جوانان به گروه های چپ و مارکسیست و یا پیوستن برخی از جوانان مذهبی گریزان از چپ به انجمن های مذهبی خنثی،
مانند انجمن حجتیه .

از سال ۱۳۵۰ نیروهای مذهبی رو به بالندگی و رشد گذاشتند و توزیع آثار متفکرین اسلامی به ویژه آثار شریعتی که به خاطر
صبغه انقلابی اش ممنوع بود (و خود این ممنوعیت گرایش بیشتری به خواندن آنها ایجاد می کرد) و نیز آثار استاد مطهری که
عمدتا بر پایه های نظام فکر دینی استوار شده بود، در تغییر موازنه قوا به نفع دانشجویان مذهبی نقش مهمی داشت . در همین ایام
اعتراض دانشجویان دانشکده فنی تبریز نسبت به وارد کردن عده ای از فوق دیپلمه ها به دانشکده در ۵ اسفند ۱۳۵۰ منجر به تشنج
در سطح دانشگاه و زد و خورد شدید و خونینی با گارد دانشگاه شد و چنان بازتاب یافت که دو روز بعد هیئتی از سوی نخست وزیر
برای رسیدگی به وضع دانشگاه تبریز عازم آن جا شد .

سال ۱۳۵۱ درگیری های مسلحانه، ترور و انفجارها علیه رژیم و دستگیری و اعدام مخالفان توسط حکومت به صورت گسترده تری در
آمد . به مناسبت نهم خرداد که رئیس جمهور امریکا و همسرش وارد ایران شدند نیز انفجارهایی در چند نقطه تهران صورت گرفت
. در درون دانشگاه، سال های ۵۳ – ۵۱ سال های ناآرامی است . حرکت های صنفی به بهانه اعتراض به نا سالم بودن غذا و به هم
ریختن سلف سرویس، اعتراض به شهریه، امتحانات و . . . پی در پی تکرار می شود .

یکی از مهم ترین رویدادهای سال ۱۳۵۳ این بود که بر اثر وقوع بحران نفتی در جهان و پس از جنگ اعراب و اسرائیل، قیمت نفت به
چهار برابر افزایش یافت . این رویداد منشا پیامدهای اجتماعی و سیاسی مهمی در کشورهای تولید کننده نفت و از جمله در ایران
گردید . یکی از اثرات عمده آن بر روند دانشگاه ها و پذیرش دانشجو بود . با صعود ناگهانی درآمد نفت رژیم شاه با بهره برداری از
توان و امکانات مالی جدید گام های جدیدی را برای تثبیت موقعیت سیاسی خود و ترویج فرهنگ مبتذل شاهنشاهی و خنثی
کردن نارضایتی ها از طریق ایجاد رفاه برداشت . اما هنگامی که سنت الهی بر این قرار گیرد که ظلم دگرگون شود، همه این تدابیر
ضد خود را در خود می پروراند و همین گام ها در دراز مدت در جهت براندازی ظلم قرار می گیرد که نمونه ای از آن، رایگان شدن
تحصیل دانشگاهی به خاطر درآمدهای باد آورده نفتی بود . در نتیجه این حرکت، نیروهای جدیدی وارد دانشگاه شدند که آن جا
را به کانون شراره های ضد ظلم بدل می کردند و توازن فکری و سیاسی موجود در دانشگاه را به هم می ریختند . تا پیش از این
ماجرا، تحصیل در دانشگاه شهریه ای بود و چون مبلغ آن سنگین بود، نوعا خانواده های متوسط به بالا می توانستند فرزندان خود را
برای تحصیل به دانشگاه بفرستند . این خانواده ها نیز اغلب از نظر سیاسی، محافظه کار یا موافق وضع موجود و از نظر فرهنگی
نزدیک تر به فرهنگ غالب بودند . رایگان شدن تحصیل موجب گردید عده زیادی از خانواده های زیر متوسط و ضعیف به دانشگاه
راه یابند . از آن جا که در طبقه محروم جامعه تمایلات مذهبی بیشتر بود و به دلیل ستمدیدگی و استثمار از آمادگی مبارزه بر ضد
تبعیض برخوردار بودند، موقعیت نیروهای مذهبی دانشگاه به سرعت رو به بهبود گذاشت . از این تاریخ به بعد علاوه بر ۱۶ آذر که
به طور سنتی به سال روز جنبش دانشجویی تبدیل شده بود و همه نیروهای مسلمان و مارکسیست مشترکا به بزرگداشت آن
می پرداختند، ۱۵ خرداد نیز، که نماد جنبش اسلامی بود، وارد تقویم جنبش دانشجویی شد . این روز یادآور سرکوب قیام ۱۵ خرداد
سال ۴۲ و تبعید امام در سال ۴۳ بود و بزرگداشت آن جزو افتخارات نیروهای مذهبی در برابر رقیبان بود; اما رژیم نسبت به
بزرگداشت چنین روزی حساسیت فوق العاده ای نشان می داد .

در دانشگاه تبریز برنامه ریزی برای تظاهرات ۱۵ خرداد، مقارن شده بود با تجمع و اعتراض صنفی دانشجویان به تصمیم دانشگاه
برای گرفتن تعهد سربازی از دانشجویان . سرانجام تجمع و تظاهرات ۱۵ خرداد برگزار شد و با حمله پلیس و سرکوب تظاهرات و
دستگیری عده ای پایان یافت . چون بزرگداشت ۱۵ خرداد ویژگی مذهبی داشت، چپی ها در آن شرکت نمی کردند و همین امر یکی
از عواملی بود که نیروهای مذهبی به تدریج صف خود را از آنها جدا کردند; در حالی که تا پیش از آن بیشتر برنامه های کوهنوردی،
اعتصاب و تظاهرات مشترکا انجام می شد . دانشجویان مذهبی از آن پس برنامه ریزی هایی را برای ورود شعار «شهادت » و «امام
خمینی » و متمایز شدن تظاهرات نیروهای مذهبی در دانشگاه انجام دادند .

در واپسین روزهای سال ۵۳ رژیم با تشکیل حزب واحد رستاخیز و ادغام دو حزب حکومتی خود، به سمت انحصار بیشتر رفت .
پس از یورش گسترده پلیس و ساواک به گروه های چریکی در سال های ۵۲ – ۵۰ و دستگیری حدود نود درصد از اعضای این
سازمان ها و اعدام برخی دیگر، رژیم شاه احساس امنیت می کرد . سران رژیم پس از این پیروزی ها که به زعم خودشان، موجب بی
اعتباری و عدم امنیت برای مبارزه علیه رژیم می شد، و نیز برگزاری جشن ۲۵۰۰ ساله و درآمدهای کلان نفتی و ایجاد رفاه کاذب،
دیگر ایران را جزیره ای امن می دانستند که به همان جدال های لفظی و ساختگی دو حزب حکومتی هم نیاز ندارد . در ۱۱ اسفند
۵۳ خبر تشکیل حزب رستاخیز اعلام شد و شاه گفت هر کس عضو حزب نشود اجنبی است و باید از ایران برود . امام خمینی نیز از
نجف، به حرمت عضویت در این حزب فتوا داد . در دانشکده ها دفاتر اسم نویسی برای ثبت نام در حزب رستاخیز قرار دادند و فشار
زیادی به دانشجویان وارد آوردند . دانشجویان مقاومت کرده، بر دیوارها شعار می نوشتند: «یزید زمان بیعت می طلبد» و «مرگ بر
حزب رستاخیز» .

سال ۱۳۵۴ همچنان دستگیری و قلع و قمع بقایای سازمان های چریکی ادامه داشت . اغلب اعضای این سازمان ها دانشجو بودند . در
دانشگاه پیوسته گفته می شد مهندس فلان دستگیر یا مهندس بهمان اعدام شد . این وقایع فضای دانشگاه را هر چه بیشتر سیاسی
می کرد و افتخاری برای مبارزه مسلحانه به وجود می آورد و جنبش مسلحانه هم سربازان خود را از جنبش دانشجویی می گرفت . به
دنبال صدور فتوای تحریم عضویت در حزب رستاخیز، همچنین امام خمینی (ره) در این اطلاعیه از دانشگاهیان و طلاب خواست
که خاطره قیام ۱۵ خرداد سال ۴۲ را هر چه با شکوهتر گرامی دارند . لذا از اوایل سال ۱۳۵۴ تمهیدات و تدارکات آن توسط
دانشجویان مسلمان آغاز شد و در سال روز ۱۵ خرداد عظیم ترین شورش دانشجویی به وقوع پیوست که مبین میزان قدرت جنبش
اسلامی و دوام حیات آن بود و معادلات سیاسی داخلی و خارجی را تحت تاثیر قرار داد . پلیس در ادامه سرکوب این شورش
دانشجویی به خوابگاه دانشجویان نیز یورش برد و ضمن تفتیش خوابگاه ها برای کشف اعلامیه ها و وسایل دیگر اقدام به دستگیری
عده ای از آنها نمود .

پس از وقایع سال ۵۴، مسلمانان با این تصور که مارکسیست ها از پشت به آنها خنجر می زنند، از هر گونه اتحاد با آنها بیمناک بودند
و در تمامی مواضع خطوط خود را جدا کردند . این امر موجب شفافیت بیشتر مواضع می شد . استقبال دانشجویان از ارزش های
اسلامی و گرایش به